فیروزه طلا را پشت سر گذاشت

منبع : روزنامه آسیا

رییس اداره صنایع و معادن نیشابور گفت: ذخیره قطعی معدن فیروزه نیشابور 8 هزار و 671 تن برآورد شده که هم اکنون سالانه 15 تن از آن استخراج می شود.

 

 

حسن بیدکی  درباره  تاریخچه  این معدن گفت : شواهدی  از آثار  باستانی  به جا مانده  نشان می دهد  که استخراج  و به کار گیری  فیروزه  سابقه ای  چند هزار ساله دارد؛ اما  از آنجا  که  در گذشته استخراج  این معدن  با وسایل  بسیار  ابتدایی و به مقدار  بسیار  کم  صورت می گرفته نمی توان  شروع  جدی  کار معدن  را به قبل از سال 1300 نسبت داد .

وی افزود:مالکیت این معدن دولتی است؛ اما حدود سه سال گذشته ،اهالی منطقه  برای مدت 25 سال در قالب  یک شرکت  تعاونی  آن را از دولت اجاره کردند و هم اکنون  هر 15 یا  20 روز یک بار  که بستگی  به میزان استخراج  دارد  کل سنگ های  به دست آمده  در  دسته های 100 یا 200 کیلویی  به حراج  گذاشته  شده و به بالا ترین  قیمت پیشنهادی  به فروش  می‌رسد .

بیشتر فروش فیروزه در گذشته مربوط به مسافران خارجی به ویژه عرب ها بوده؛ اما چند سالی است که هموطنان ما به این سنگ ارزشمند گرایش بیشتری دارند.

محمد حسینی ، یک فیروزه تراش قدیمی نیشابور در این زمینه گفت : البته با وجود این که فیروزه ناب ، یا همان عجمی ، گرانبهاترین نوع فیروزه است اما اخیرا حتی در بین مشتریان خارجی فیروزه های دارای رگه، مشتری زیادی پیدا کرده و فکر می کنم دلیل آن هم طبیعی تر جلوه کردن سنگ‌‌های آن به دلیل وجود همان رگه ها است.

حسینی با بیان اینکه در حال حاضر فیروزه صاف و بدون رگه از طلا گرانتر است افزود : یک نگین فیروزه ای به اندازه یک نخود که وزن آن به نیم گرم هم نمی رسد به قیمت حدود 14 هزار تومان به فروش می رسد در حالی که قیمت یک گرم طلای 18 عیار حدود 10 هزار تومان است

TURQUOISE

( Fr- turquoise; Ger- Türkis/Türkisblau; Nor- turkis; Rus-  )

TURQUOISE, CuAl₆(PO₄)₄(OH)₈·4H₂O.

A. Turquoise mass (height - 6.6 cm) from Gabbs, Nye County, Nevada. Canadian Museum of Nature. (© photo by Jeffrey A. Scovil)

B. Turquoise. Polished pieces (top right,  width - ca. 2 cm). Shades of the Earth. (© photo by Jeffrey A. Scovil)

C. Turquoise.  Traditional squash blossom necklace (pendant portion, height - 7.5 cm;  length of necklace -- 2/3rds of which has been cropped as shown here  - 75 cm).  Navajo handmade.   (© photo Cowboy and Lady,  www.cowboyandlady.com)

D. Turquoise. Carved eagles (width - 21.5 cm). Betty Llewellyn collection. (© photo by Jeffrey A. Scovil)

DESCRIPTION: Compact, massive variety of turquoise (see REMARKS):
    Colors - sky blue to deep bluish green, yellowish, gray -- Pogue (1915) describes the color as ranging "from a beautiful sky-blue to an unsightly pale green ... [with] a diversity of intermediate shades."
    H. 5-6;   "Elgen" treated turquoise -- the treatment using an undisclosed proprietary treatment used to bind and stabilize turquoise -- has a hardness of 7 (Weldon, 2007) 
    S.G. 2.6-3.2
    Light transmission - opaque
    Luster - mattelike to waxy
    Breakage - subconchoidal fracture
    Miscellany - typically occurs as micro- to cryptocrystalline reniform masses; decrepitates -- i.e., explodes into fragments -- when heated.

    Also - Turquoise with an anastomosing yellowish brown or gray to nearly black matrix is frequently called Turquoise matrix.  The matrices commonly consist largely of limonite and/or sandstone but other mineral and rock constituents have also been found to occur. 

    And - A massive, greenish, zinc-rich member of the turquoise group, faustite -- e.g., that from Neyschabour, Iran -- has also been used as a gemrock.  It a hardness of ~ 4.5 and a specific gravity of ~ 2.9.

OTHER NAMES: Gubelin (1966) gives a summary of terms used for this gemrock before the French called it turquoise  -- see, in particular, his list of the terms currently applied in Arabic, Armenian, Farsi and Russian.  Pearl (1976) lists more than forty "names for turquoise," several of which are not included in the following list. Those listed are ones I have found to be used fairly frequently and/or rather widely in today's marketplace and/or in current literature.

• Agap(h)ite - vitreous Persian turquoise. 
• American (or Mexican) turquoise - term applied widely in the marketplace to relatively pale blue to greenish, commonly relatively porous turquoise, no matter what it geographic source.
• Aztec stone - this term is applied to many things, including green turquoise.
• "Blue gold" - designation  given in the Wall Street Journal recorded in
  
• Celestial stone - term sometimes applied to turquoise, especially in marketplace vernacular.
• Cobweb turquoise matrix - turquoise matrix in which the matrix has a cobweblike pattern.
• Edisonite - mottled blue turquoise.
• Egg-shell turquoise - turquoise matrix with a crackled appearance so-to-speak outlined by the matrix materials.
• Egyptian turquoise - term sometimes applied in the marketplace to bluish and/or yellowish green turquoise, which colors render it less than desirable for most gemrock uses; as is true for the terms American (or Mexican) turquoise and Persian turquoise, this designation is frequently applied to such turquoise no matter what its geographic origin.  
• Johnite - a scaly(??), highly vitreous turquoise.
• Locality Designations - examples of adjectives so-used are Alexandrian (Egyptian turquoise), American (e.g., Californian, Coloradoan and Nevadan turquoise), Egyptian, Iranian (Meshed turquoise-see next listing), Mexican, and Persian ....
• Meshed or Meshhed turquoise - name from a place in Iran (formerly Persia) where a large amount of Persian turquoise has been marketed.
• Mexican turquoise - see American turquoise.  
• New rock turquoise - turquoise that tends to fade relatively rapidly.
• Old rock turquoise - Iranian term for high quality sky-blue turquoise.
• Oriental turquoise - term used in some circles for true turquoise to distinguish it from reconstructed turquoise (see under SIMULANTS subheading) -- unfortunately, this connotation is inconsistent in the marketplace. 
• Persian turquoise - top quality, light blue turquoise from Persia (now Iran).  In addition, this term -- unfortunately, in my opinion -- is also applied rather widely to similarly appearing, high quality turquoise from other localities.
• Rock turquoise - rock including only scattered turquoise -- e.g., a poor quality turquoise matrix. This rock, much of which consists of more matrix than turquoise, typically has an overall brown or gray to almost black appearance.
• Sea foam - a so-to-speak descriptive name given, albeit only rarely, on the market to knobby nuggets that are polished but not otherwise shaped except for the flattening of one of their surfaces to facilitate mounting them in, for example, brooches.  See also MEERSCHAUM entry.
• Spider web turquoise - turquoise matrix consisting of small nuggets within a matrix,  the overall appearance of which resembles a turquoise-filled spider web when fashioned into, for example, cabochons.
• Turkey stone - a misnomer -- fortunately almost obsolete -- for turquoise.
• Turquois - this spelling -- i.e., without an e -- has been used here and there in the literature, including that  of a professional geological and mineralogical nature.
• Turquoise nuggets - term sometimes given in the marketplace to small pebble-sized masses that have been tumbled.
• Turquoise orientale - name apparently used to distinguish true turquoise from "turquoise occidentale," which is vivianite -- see  under SIMULATES subheading.
• Turtle back - name sometimes given to turquoise matrix, the matrix (typically black) of which has a cobweblike pattern. See also SEPTARIUM entry.
• White buffalo stone - name applied to a white material, marketed as cabochon gemstones, that is a so-to-speak albino turquoise. It is said to have been mined near Tonopah, Nevada.

OCCURRENCES: Turquoise may be deposited in more than one way.  Most known turquoise, however, appears to have been formed as a secondary mineral under the influence of surface or near surface waters, typically in arid regions.  It commonly occurs as nodules or in veins, seams, lenses or crusts in brecciated zones within alumino-siliceous igneous or metasedimentary rocks.  Shigley et al. (2000) have tabulated localities and pertinent references for localities from which turquoise was recovered during the 1990s.

NOTEWORTHY LOCALITIES: The famous Shaded Cave of Nishâpur (Neyshabur), northwest of Maden, Khorassan Province, Iran (formerly Persia), which, by the way, is the birth place of Omar Khayam;  Wadi Maghara near the western edge of the Sinai Peninsula, Egypt;  at the copper deposits, Chuquicamata, Chile;  at the Cerillos mines, Turquoise Mt. (Mt. Chalchihuitl), Santa Fe County, New Mexico;  and at several places in New Mexico,  Arizona, Colorado and Nevada. Some of the southwestern United States turquoise has been recovered as a by-product of copper mining -- e.g., from the Santa Rita copper mine near Silver City, Grant County, New Mexico.

USES: Turquoise may have been the first gemrock to be used in jewelry:  It is well documented that Egyptian Queen Zur (or Zer), wife of the second ruler of the first dynasty (~ 6000 (7500?) B.C.), wore bracelets made of gold and turquoise.  Gubelin (1966) provides a  short summary of this and other early uses of turquoise as a gemrock.  

Cabochons, both round and oval, and flat pieces as parts of several diverse pieces of jewelry, carvings (including Zuni fetishes),  and several other pieces such as the relatively large vase illustrated by Branson (1975) are examples. Silver-turquoise jewelry of the southwestern United States of America has gained worldwide recognition.  And, turquoise has been used alone or as parts of mosaics, inlays or overlays that adorn surfaces of several diverse articles fashioned from clay (pottery), leather, fabrics and even other gemrocks.

REMARKS:  Turquoise is from Old French meaning Turkish.  Gubelin (1966), writes the following about the early application and resultant origin of the term: "This misnomer is readily explained by the fact that the first stones did not reach Europe directly from Persia [i.e., Iran], but rather through the intercession of seafaring Venetians who purchased them at Turkish bazaars."  

 It is virtually axiomatic that turquoise must be treated if it is to be used in jewelry that is likely to come into contact with perspiration, hair sprays, perfume, etc. Otherwise, it will – over time – become stained and/or have its depth of color reduced and lose its appeal;  This is true because of its relatively high porosity.  According to Indian legend, such treatments date back to ancient times when animal fat was used as a coating (Anonymous, 1949);  one example for which only so-to-speak hearsay documentation is recorded is: "Dr. Ralph Holmes of Columbia University reported reading in a 13th Century Persian work the fact that applications of Yak butter would improve the color of poor turquois." (Crowningshield,1958-59) 

Today, treatments of "normal" turquoise include dyeing;  waxing or oiling; and  impregnation with such things as paraffin, shellac, varnish,  lacquer, epoxy resin, a plastic or even "water glass," and Crowningshield (1962) has described a few beads that  were painted before being coated with clear lacquer. In fact, combinations of  two or more  processes are frequently involved;  an apparently especially common one is using a colored impregnating material to improve the color as well as reduce the porosity of the original turquoise.  Also, much turquoise in the marketplace has been so-to-speak stabilized (i.e., hardened) by inorganic mineral salts such as colloidal silica and sodium silicate (water glass).  Fortunately -- or, depending on one's viewpoint, perhaps unfortunately -- most treated turquoise can be recognized or determined to be such relatively easily -- e.g., waxing can be detected because waxed turquoise will "sweat" when touched with hot point -- see Figure 7, p.189, volume 34 of Gems & Gemology.  Indeed, stabilization frequently darkens and saturates the color -- not at all bad from an aesthetic standpoint -- as well as serving to make the turquoise more durable.

Two exceptions seem noteworthy: 1. the "Zachery-treated turquoise," which is virtually impossible to distinguish from some high quality, naturally dense turquoise except by chemical analyses. – Although details about  this proprietary procedure have not been published, Fritsch et al. (1999), provide some insightful statements, which they received from James E. Zachery, the "entrepreneurial electrical engineer who 'grew up' in the turquoise trade" and devised the treatment.  Two aspects are of particular interest: 1.only natural turquoise precursors that are of at least medium quality can be so treated;  and  2."Zachery-treated turquoise" contains more potassium than its untreated precursors.  In any case, the increased durability of this product renders it more easily and safely worked and polished, and its reduced porosity means it will not absorb fluids such as perspiration and fluid-based cosmetics, which, as just mentioned, frequently cause untreated turquoise to lose its depth of color and/or take on less than attractive unnatural colors.  2. See note re "Elgen" treated turquoise in DESCRIPTION, under H. (hardness). 

Some turquoise matrix has been dyed selectively so its matrix takes on a darker color and thus becomes more distinct.  Also, some fashioned pieces -- e.g., carvings -- made of turquoise, especially that of poor quality, have been selectively dyed black to make them resemble natural turquoise matrix.

So far as turquoise related legends, one that especially intrigues me relates to "old Germany."  The tale I heard holds that turquoise was commonly used for engagement rings, and that it was thought to retain its preferred color only so long as love endured;  that if it  faded or turned to another color the one wearing it was being unfaithful.  One has to wonder:  Did some poor quality turquoise take on the role of being a so-to-speak false witness that led to the breaking up of families? 

In the pre-Columbian western hemisphere, Aztecs, Incas, Mayas, and their predecessors worshiped and wore turquoise in religious ceremonies as well as for ornamentation.  These uses and stories relating to them notwithstanding, one of my favorite turquoise-related legends comes from, I believe, the Zunis of North America:  It holds that the blue coloring of the sky represents light from their "spirit bird" reflected from the top of a mountain of turquoise. However, in an opposite sense other Native Americans of  the southwestern United States region are said to have thought  turquoise so-to-speak stole its color from the sky.   More recently, Karl Glazebrook and Ivan Baldry, two Johns Hopkins University astronomers, after "mooshing for fun . . . [through] data [derived] from a serious study of more than 200,000 galaxies . . . revealed to the American Astronomical Society . . . [that the color of the cosmos is] pale turquoise" (Comarow, 2002).  [[Subsequently, however, Glazebrook and Baldry (April 4, 2002) reported  that their initial turquoise-colored determination was based on an error in calculation, and the color really is a light off-white, for which they favored the designation "'Cosmic Latte' [because of their] being caffeine biased!"  (www.pha.jhu.edu/~kgb/cosspec/).  --  If one were a believer in spirits et al., (s)he might wonder if their earlier miscalculations and announcement were predestined forethought, eh??!.

A most interesting recovery procedure was employed at the Los Cerrillos turquoise mines near Santa Fe, New Mexico, which were apparently worked long before Europeans came to America:  Fires were built atop, within fractures or beneath ledges of the turquoise outcrops, and water was poured on the hot surfaces thereby setting up thermal stresses that broke the rock into pieces small enough for easy removal and transport.

Turquoise is the state gem of New Mexico; the state semiprecious gemstone of Nevada;  and the state gemstone of Arizona, where prior to its gaining this status, the  ''official neck-wear" of the state was the bola tie and “the silver bola tie adorned with turquoise is generally considered as the the official 'Bola Tie.'”(Arizona 1977 Road Map, published by Arizona Department of Transportation).  Turquoise also is said to be the national gemstone of Iran ; and, according to Arem (1987) "the national gem of ... [Tibet, where] green is the most prized color."  [It seems prudent to note that to date I have been unable to document these last two attributions.] Also, in 1948, turquoise was adopted by directors of the South African Jewelers Association, Ltd. as the official birthstone for December. 

SIMULANTS:  "Turquois ... was one of the earliest, if not the earliest, gemstones to be imitated. ... [e.g.,] several turquois-colored objects found during archaelogical excavations in Egypt ... consisted of frit composed of crystalline compound[s] of silica (quartz pebbles), copper (malachite, for example) and calcium (natron, for example)... [And,] objects of glass colored turquois-blue with copper compounds, have been discovered at Thebes, and glass pieces colored by cobalt were found in the tomb of Tut-Ankhamen (Tutenkhamon)." (Webster, 1957-58, p.115).  

Several "names that suggest but are not turquoise" that are listed by Pearl (1976) are not included on the following list because I have been unable to find information about them;  many of the excluded materials are referred to by binomial terms with turquoise preceded by the adjectives such as Australian, Californian, fossil, ivory and  tooth; include the terms burnite, copper-minerals rock, dyed mineral mixture or neolith; or are of the "neo-turquoise" and "turquoise de nouvelle roche" genre.  In any case, I suspect at least some of those designations are synonyms for terms that are on the following list -- e.g., Pearl's fossil and tooth turquoise and perhaps even his ivory turquoise may be the same as bone turquoise (odontolite) and his copper-minerals rock may be the same as azurlite.

<>A noteworthy amount of "Turquoise" in today's marketplace has been treated (See REMARKS)  or is reconstructed (see on this list).  If one wants to be sure that something is natural turquoise -- i.e., untreated -- (s)he should buy only from jewelers (et al.) who are completely trustworthy;  alternatively, (s)he may have any piece in question studied by an expert who has access to the relatively sophisticated equipment necessary to make such determinations.   However, a  few "rules of thumb" seem noteworthy:  "Untreated turquoise tends to be more porous than treated material and can often be brittle.  [and]  Natural turquoise is often 'backed'  with a rigid layer to ensure durability." (Weldon, 2007b)

 
***Aluminum phosphates colored blue by copper oleate have been compressed to form a material resembling turquoise. - [may require non-macroscopic means].

Amazon stone - green microcline feldspar. - [doesn't really look like turquoise and has two good cleavages].

***Assembled pieces of turquoise and also of restructured turquoise (q.v.) plus an adhesive (e.g.,  a dark brown plastic or epoxy) have been marketed as matrix (e.g., "spider web") turquoise. - [Appearance may suffice, but some pieces may require non-macroscopic means.].

Azurlite (azurchalcedony, chrysocolla chalcedony) - name sometimes given to blue or greenish blue chalcedony, the color of which is due to disseminated chrysocolla.  Some of this chalcedony, which has been recovered from copper deposits in Arizona and central Mexico, has an attractive light blue color that may resemble high quality turquoise. It has also been termed gumdrop blue (Koivula, Kammerling and Fritsch, 1994, p.49) - See also CHALCEDONY and  "CHRYSOCOLLA" entries. So far as I have been able to determine, this material has not yet been represented as turquoise. - [greater hardness (H. ~ 7) ].

Bayerite ("byproduct of the clay and aluminum industries ... [that is] chemically the same as gibbsite ... Al₂O₃·3H₂O" ) plus a copper phosphate with a "'matrix' ... probably due to some amorphous iron coumpound" (Webster, 1957-58) -- noted as a "new imitation turquois from Germany," which simulates turquoise matrix. - [inferior hardness; "unnatural-looking" matrix].

Beryl and quartz rock, heat treated and dyed - [Dye concentrations apparently occur in fractures (Koivula, Kammerling and Fritsch, 1992, p.135)].

Bonded turquoise - See Assembled pieces and Restructured turquoise.

Bone turquoise (also called Odontolite and sometimes marketed as occidental turquoise) - fossil bones, teeth or tusks of fossil animals, such as mammoths, that are either naturally or artificially stained blue or greenish blue by hydrous phosphates of iron (in some places recorded as the mineral vivianite) and/or copper. This material, used for the most part in the past, was recorded by Theophrastus (circa 315 B.C) in what is generally recognized as the oldest known treatise about minerals and rocks. - [Most bone turquoise can be seen to have retained its original organic structures.].  See also Ivory and Teeth entries in ZooGems folder, especially the third paragraph under REMARKS in the IVORY entry for some additional information about odontolite.  

Calcite plus a plastic binder, dyed blue - [Calcite effervesces with dilute HCl; plastic gives off characteristic odor when heated -- e.g., touched with a hot needle.].

Chalcedony containing disseminated particles of chrysocolla - see Azurlite.

Chalcedony of light color, stained or dyed blue - [superior hardness (H. ~ 7)].

Chinaware, appropriately colored and commonly glazed - [does not look like turquoise, especially when viewed with a handlens.].

Chinese turquoise (a mixture of steatite, calcite and quartz that has been dyed blue) - [The hardnesses of steatite and calcite are less than that of turquoise and the calcite component effervesces with cold dilute HCl.].

Chrysocolla - sintered chrysocolla has been suggested as a simulant -- I have not been able to document such use. - [inferior hardness (H. 1½ -2½)].

Chrysocolla quartz - blue to greenish blue chalcedony from copper deposits of Arizona and central Mexico, most of which is chalcedony with disseminated chrysocolla. - [superior hardness].

Clay, dyed blue - [When breathed on, scratched surfaces have a clayey odor.].

Eilat stone - sometimes marketed as impure turquoise; see CHRYSOCOLLA entry. - [Appearance should be sufficient.].

***Enamel - ceramic material appropriately colored (etc.) has been available since the early 1970s;  a necklace consisting of such enamel atop hollow gold spheres is recorded by Crowningshield (1966, p.46). - [Appearance suffices.].

***Faience - appropriately colored faience has been used for "turquoise" beads, etc., especially in the past. - [does not look like turquoise, especially when viewed with a handlens.].

Gibbsite, dyed and in some cases plastic coated. - [inferior hardness (H. 2½ -3½)].

***Glass and frit  (usually opacified) - included here are the well-known Hubbell (sometimes spelled Hubble) beads (etc.), according to Lui (1995) "Named for Don Lorenzo Hubbell, a trading post operator in Arizona, the story suggests these were glass beads, made in Czechoslovakia to imitate fine Persian turquoise, and sold to Native Americans as a cheap substitute for the highly valued turquoise ... The name currently applies to any glass bead resembling turquoise or items thought to be Hubbell beads, regardless of where such were made ..."  Actually, that all-inclusive attribution is an overstatement: One glass that resembles turquoise, and has been carved and mounted in jewelry, has been marketed as "Japanese vintage turquoise glass."   More recently, specialty catalogs have described and illustrated jewelry  that includes turquoise-colored (and apparently also surficially patterned) glass that resembles turquoise. - [Small, Included bubbles are common;  luster, which if it can be seen, differs markedly -- check, for example, around the holes in beads.].

Hamburger turquoise - name given to an "imitation turquoise," the properties of which I have been unable to find descriptions.

Howlite, dyed blue -  According to the "Dictionary of gems and gemology ... " (GIA, 1974) "It [, itself,] is in demand for making bookends, spheres, ashtrays and similar ornamental and utilitarian articles. ... Outstanding localities are Nova Scotia and Tick Canyon, near Saugus, Los Angels Co., California." - [inferior hardness (H. 3½ - 4½)].

Imitation turquoise - name given to otherwise unidentified material in pictured in adverisements in some specialty house catalogs. - [I have not seen this material, so offer no criteria.].

Ivory, powdered, sintered and stained blue to resemble turquoise. - [Both hardness (H.~ 2½) and specific gravity (S.G. < 1.85) are less than those of turquoise].

Jasper, dyed blue. - [superior hardness - see JASPER entry].

***Lacquer - i.e., turquoise -hued lacquer, which is produced, carved, etc. -- using virtually the same procedures described for cinnabar lacquer in the CINNABAR entry -- has been used to produce decorative items such as decorative carved snuff bottles. - [The fact that articles using this material are fashioned atop a background that do not resemble turquoise suffices to distinguish this material from turquoise.].

Lazulite - massive masses of this mineral. - [Typical color differs markedly  from typical colors of turquoise.].

Limestone and marble, stained blue, and in some cases plastic coated. - [inferior hardness; effervesces with dilute HCl; if coated, a hot point will melt the plastic.].

***Luroc (also Lauric) - one of the names given to so-called synthetic turquoise.  According to J.D. Luker (email received 09/06/01) , the son of J.P. Luker, who formulated the synthesis process, Luroc is "for all practical purposes identical to it [i.e., natural turquoise] in elemental analysis, hardenss (sic) and specific gravity. The only parameter that differs is that of X-ray diffraction."  And, he also noted that he is continuing his father's work and hopes, "as soon as is practicable ... to submit a sample [of the product of a significantly improved material] to an appropriate laboratory" to see if he now has a true synthetic turquoise. - [Scientific instruments would apparently be required.].

Magnesite -- i.e., porcelaneous secondary magnesite concretions -- dyed blue, etc. - [inferior hardness (H. 3½ - 4½) and greater specific gravity (S.G. 2.98-3.02)].

Marble, stained blue - see Limestone... listing.

***Mixtures - Recipes for two examples --one of which has been marketed as "Viennese turquois" -- are given by Webster (1957-58).  A more recently recorded example is the "Mixture of several materials, the main constituents being silicon dioxide and zinc oxide" (Fryer, 1983). - [Although appearance may suffice, see also the referenced articles.].

Nevada turquoise - see VARISCITE entry. This appellation is somewhat ambiguous in that Nevada turquoise without the quotation marks is a name frequently given to turquoise from Nevada.

Occidental turquoise - term sometimes applied to odontolite; see Bone turquoise. 

Odontolite - see Bone turquoise.

***Plaster of Paris (appropriately colored) - [Texture as seen with naked eye or as seen through a handlens differs markedly from that of turquoise.].

***Plastic -diverse largely plastic mixtures -- e.g., with quartz and only minor turquoise -- have been used. -  [inferior hardness (H. 1-2)].

***Porcelain and frit- ceramic material appropriately colored (etc.) has been available since the early 1970s. - [Appearance suffices].

Prosopite - turquoise-blue prosopite from the State of Zacatecas, Mexico has been fashioned into items marketed as a turquoise substitute. - [inferior hardness (H. 4½)].

Quartzite, dyed blue - [superior hardness (H. 7)].

***Reconstructed ("molded" or "pressed") turquoise - sintered turquoise and/or chrysocolla and/or variscite OR, more commonly an acrylic plastic saturated with powdered turquoise, +  a dye, etc.  Four products that exemplify these materials are adco turquoise, neolith, syntho turquoise and turquite (cf. Vienna turquoise).  Although these materials are usually made into blocks and sawn for fashioning, at least some of  these materials have been molded directly into cabochons, etc. - [If differences are not readily apparent upon macroscopic examination (and they often are not), the fragmentary makeup of many of these materials is usually quite evident under the microscope.].

Sacred turquoise - blue smithsonite. - [See Smithsonite, below, and SMITHSONITE entry.].

Serpentine, dyed blue - [The typical hardness (H. ~ 3) is less than that of turquoise.].

Smithsonite (naturally blue) - [greater specific gravity (S.G. (4.3-4.5)].

***Soap - although not a simulant or meant to be one, it is interesting, I think, that among the soaps made and distributed by Rogue River Soaps & Supplies is “Turquoise in Nag Champa (the flavor),” which appears to closely resemble turquoise (See www.rogueriversoaps.com).

Soapstone (with a blue glaze applied) - according to Ogden (1982), prior to 3000 B.C., turquoise had a blue-glazed steatite as a rather common substitute. - [inferior hardness.].

***"Synthetic turquoise" - Pierre Gilson introduced a synthetic turquoise to the marketplace in the early 1970s.  It is often characterized as having a "cream of wheat" texture.  Another example is recorded only as from Russia (Koivula, Kammerling and Fritsch, 1994, p.57), and some Vienna turquoise (see below) has also been represented, apparently incorrectly, as synthetic turquoise. - [Any truly synthetic turquoise would very likely  have to be distinguished from natural turquoise by non-macroscopic means.].

"Turquoise occidentale" - see Vivianite. 

Utah turquoise - variscite from Utah - see VARISCITE entry.

Variscite - see VARISCITE entry.

***Vienna turquoise (Viennese turquoise) - a manufactured, essentially amorphous material, at least some of which may be a reconstructed turquoise. This material, which has the same general composition as turquoise, was once produced in Austria and a few other European countries and sold as a turquoise substitute. - [impossible to distinguish chemically from natural turquoise].

Vivianite (termed "turquoise occidentale," as distinct from "turquoise orientale" that is turquoise per se) - [an unlikely substitue!!; inferior hardness (H.1½ -2) ].

REFERENCES: Arem, 1992; Brown, 1983; Pearl, 1976; Pogue, 1915.

منبع : http://www.cst.cmich.edu/

Turquoise Industry in Disarray

TEHRAN, Oct. 2--Persian turquoise, which is extracted from the 2,500-year Nishabour Mine, is the world’s most dazzling and precious gem, reported ILNA on Sunday.
According to Iran Mining House, Mohammad Shahsavari, a member of the Ministry of Industries and Mines department for precious stones, said, however, that the growing inattention of the state to domestic production of turquoise in Iran has led to the smuggling of US, Egyptian and chemical turquoise into the country.
The official said while Iran has the world’s most expensive and highest quality turquoise, foreign-made turquoise is being traded in the country.
“US-produced turquoise has dominated the Mashhad market,“ he noted, adding that turquoise industry is facing serious challenges due to poor investments.
He expressed hope that the illegal import of turquoise from the US would be banned.
Iran’s turquoise reserves stands at 8,000 tons.
Based on archeological findings, Iranians were extracting turquoise some 7,000 years ago and the world’s oldest turquoise statute was crafted in Iran.
“The 7,000-year-old statue of a calf sculptured in turquoise was found in Iran and is now at the Louver Museum in Paris,“ he said, adding that Persian Turquoise is used worldwide as the yardstick for determining the quality of precious stone produced in other countries.
Between 15 and 20 tons of turquoise is extracted annually from an old mine in Nishabour.
The mine, which is the only active one in the country, is operated by the cooperative sector and provides employment for 20 miners.
Turquoise is a copper aluminum phosphate. It occurs naturally in all shades ranging from sky-blue to grey-green, usually in such locations where copper is hidden in the soil in high concentrations. However, only the best quality turquoises show the real turquoise color, which in ordinary stones is normally rather pale, blue-green or greenish. The most beautiful of turquoises in wonderful light blue are found in northeastern Iran.
منبع : http://iran-daily.com/

منبع : http://www.firoozeh-iran.com/

The Gemstone Turquoise

The Gemstone Turquoise

Chemical composition: CuAl6(PO4)4(OH)8*5(H2O)
Hydrated copper aluminum phosphate.
Class: Phosphates
Color: Blue, green, blue-green.
Luster: dull to waxy
Transparency: opaque
Hardness: 5-6.
Refractive index: 1.62
Crystal structure: Triclinic(massive)
Crystal Habits:crystals are rarely large enough to see,
usually massive, cryptocrystalline forms Such as nodules
Cleavage: perfect in two direction, but not often seen
Fracture: conchoidal and smooth
Specific Gravity: 2.6-2.9
Streak: white with a greenish tint
Sources: Iran (Persia), Tibet, China, Egypt,
Arizona and Southwestern United States
Associated Minerals: pyrite. limonite. quartz and clays

Turquoise is one of the oldest known gem materials.

When turquoise first came to the attention of man is unknown. We have archeological as well as literary references that pre date the Christian era by five millennia. The four bracelets of Queen Zar, found on her mummified arm, date to the second ruler of the Egypt's First Dynasty, approximately 5500 BC. Turquoise was used for beads by the Egyptians. Combined with other ornamental stones, the turquoise was inlaid in gold by Sumerians and Egyptians to produce very sophisticated articles of Jewelry.

Large mines were reported around 3,200 BC in the Sinai. The oldest known source of turquoise is the Maghara Wadi mines in the Sinai Peninsula. Mining expeditions of up to several thousand laborers were sent there annually. These mines were worked for the pharaohs for 2000 years. They, were rediscovered in the mid-nineteenth century and worked on and off until the beginning of this century.

Turquoise was worn by Pharaohs and Aztec Kings. Its prized blue color, is so distinctive that its name is used to describe any color that resembles it. Pre-Columbian Indians used turquoise for beads and pendants. From,500 BC Burial grounds, in Central America and Mexico. Teeth were found decorated with turquoise. A tribute to early dentistry as well as a different idea for adornment. It was also extensively used around 200 BC, by both southwestern US Native Americans and by many of the Indian tribes in Mexico.

The Anasazi and Hohokam mined turquoise throughout our Southwest. Absolute evidence exists that these prehistoric people mined turquoise at Cerillos and the Burro Mountains of New Mexico, Kingman and Morenci in Arizona and the Conejos areas of Colorado. Turquoise was a popular trade item. We know this because so much has been found in archeological sites. Many hundreds of miles away from its source. A prime example is the Cerillos, New Mexico, turquoise found with the Aztecs.

The Native American Jewelry or "Indian style" jewelry with turquoise mounted in or with silver is relatively new. Some believe this style of Jewelry was unknown prior to about 1880, when a white trader persuaded a Navajo craftsman to make turquoise and silver jewelry using coin silver. Prior to this time, the Native Americans had made solid turquoise beads, carvings, and inlaid mosaics.

According to American Indians, the stone brought together the spirits of sea and sky to bless warriors and hunters; a turquoise arrowhead assured accurate aim. It was said that a fine turquoise was hidden in the damp ground at the end of the rainbow. A Navajo belief is that a piece of turquoise cast into a river, accompanied by a prayer to the god of rain, will cause rainfall.
The name Turquoise:

may have come from the word Turquie, French for Turkey, because of the early belief that the mineral came from that country (the turquoise most likely came from Alimersai Mountain in Persia (now Iran) or the Sinai Peninsula in Egypt, two of the world's oldest known turquoise mining areas.) Another possibility could be the name came from the French description of the gemstone, "pierre turquin" meaning dark blue stone.

For thousands of years the finest intense blue turquoise in the world was found in Persia, and the term "Persian Turquoise" became synonymous with the finest quality.

This changed during the late 1800's and early 1900's when modern miners discovered or rediscovered significant deposits of high-quality turquoise in the western and southwestern United States. Material from many of these deposits was just as fine as the finest "Persian."

Today, the term "Persian Turquoise" is more often a definition of quality. Rather than a statement of origin. The majority of the world's finest-quality turquoise comes from the United States.
Old and New Locations of Turquoise

The mines of Nishapur, in northeastern Iran, described in 1300 AD as having belonged to Isaac, the son of Abraham, supplied turquoise to Europe and Western Asia for centuries, and to the United States for years before production ceased.

While turquoise has been produced in Tibet, China, Australia, Mexico, Peru, Chile, Turkestan and Afghanistan, the principal source today is the Southwest region of the United States-New Mexico, Nevada and Arizona. It has also been found in Texas, Colorado and California.

Some of the old Southwest mines were Lander, Lone Mountain, Red Mountain, Morenci, Bisbee, Sleeping Beauty, Old #8, Tyrone and Fox.
The Formula For Turquoise

Chemically, a hydrated phosphate of copper and aluminum. Turquoise is usually found in the"alteration zones," of arid or desert regions. These zones are areas where the native, original rocks have been altered through the intrusion of other rocks from some volcanic or other thermal influence. The hydrothermal alteration is created by magma solutions from deep in the earth being forced to the surface through fractures or pores which eventually change the original rocks.

Several steps and processes are necessary to create turquoise. First there must be a source of copper. This occurs in a rather limited number of areas in the world. There must be a source of phosphorus CO-located with the copper. Usually from the mineral, Apatite. Which is not always in rocks associated with copper.

There must also be feldspar for the aluminum. Along with deep hydrothermal alteration. Which breaks down the feldspars and frees the aluminum needed for the turquoise. The phosphorus usually comes from phosphoric acid leached from the Apatite, during the hydrothermal alteration.

The copper is usually introduced into the "host" rocks by the rising hot magma. The copper readily oxidizes near the surface when it is in the hot magma solution. It reacts freely with the aluminum and phosphoric acid to form turquoise.

At this time other minerals enter into the turquoise structure and create color variations. The chemical formula of turquoise is: (CuAl6 (PO4)8 4H2O) this structure will very greatly with the introduction of Iron, Calcium, Magnesium, Manganese, Silicon, and Zinc. These additional elements when incorporated in the molecular structure of turquoise influence its color and hardness. The color of turquoise can vary from a deep blue to a deep green, with every variation of color in-between.

Generally, the more copper in the molecular structure the bluer the turquoise. The introduction of iron causes the greener cast to the stone. Turquoise creation is affected by many other factors too. For example; the best, hardest turquoise is found within 100 feet of the earth's surface

This is not to say that turquoise has not been found in areas without igneous or volcanic activity. Turquoise has been found in the Sinai and in Australia. In these two areas it is found in sandstone and shale.

Its One other key geological activity is called silicification. It too is an act of hydrothermal and intrusive alteration. Here silica, which is a common associate of turquoise, is introduced into the turquoise deposit. This addition and periods of intense heat are responsible for the hardness of the turquoise and frequently the matrix as well.
Physical Properties of Turquoise

Turquoise is opaque and has a Mohs scale hardness that varies greatly. The deeply mined chalk like turquoise may only have a mohs hardness slightly over 2. Where as a gem specimen mined closer to the surface may be up to 6. The hardness varies due to several factors. Environment and matrix are key. In silica verities quartz particles are present and the stone will be hard enough for use as a gem stone. Silicification will strengthen some of the matrix as well.

If silicification has not occurred the turquoise will likely be chalky, porous, and soft. It will not be usable in jewelry without undergoing treatment. Usually stabilization. Stabilization may also be used because moisture will cause turquoise to turn toward green This can occur in the ground or in jewelry by absorbing moisture and oils. This is not unlike blue azurite changing to
green malachite as its creation environment increases its water content.

Turquoise must consist of copper, aluminum and phosphorus. Other elements can replace various percentages of these and change the molecular structure. For example, two very rare minerals, chalcosiderite (where iron replaces the aluminum) and faustite (where zinc replaces the aluminum) do exist in turquoise environments. Usually there will only be a partial replacement of the aluminum with iron and zinc, thus leaving the turquoise altered only in color.
Turquoise: Natural, Treated & Pricing

At best This is a difficult task for even those of us who have been around the business for many years. There are many verities of natural and treated turquoise on the market today. Not to mention a myriad of fake and created turquoise. To make matters even worse. There are many different varieties from different mines, which appeal differently to many peoples. Then there are the closed mines, which give way to the collector type stones.

Our best advice for those interested in natural and collector stones. Is to know your jeweler, know your source. Use jewelers and sources like our selves who have been around a long time and intend to stay awhile longer. It will be a better bargain in the long run.

One thing that an individual can be aware of is stabilization. A hot pin will give off the smell of the resin and leave a deep mark in stones that are just plastic. Many other false stones such as dyed Howelite or the new stove top synthetics can be very deceiving.

Please take note that just plain stabilized turquoise is a natural turquoise, usually in nugget form, that is too porous or soft to hold a luster. It is submerged into a stabilizing compound, most likely an epoxy resin. The natural capillary action of the porous stone draws this stabilizing compound throughout the stone. It is then dried, cut, drilled, cabbed, etc. and prepared for jewelry. The turquoise has not been altered. The pores of the stone have been filled with a clear resin that makes the stone usable.

If this type of turquoise was not on the market, many jewelry artisans would not be employed. It allows wide diversity. For example, necklaces of tiny turquoise beads now can be made and tiny inlay is possible. Colors will not change because the pores are sealed. It is not practical to use a high-grade natural stone for heishe. For example, too much turquoise is wasted in the grinding and the resultant bead will be fragile and will eventually change color as well.

Once again there are draw backs on pricing these. Some stabilized turquoise is "color shot" or "color stabilized", Color stabilized, is misleading because it infers that it is the natural color which is "stabilized." This of course is not true, color has been added. This is not necessarily bad, as jewelry making is art, this color enhancement can improve the appearance of the piece. It goes without saying. The value is less than if the turquoise was naturally the color desired.

Also synthetic turquoise, frequently chemically perfect, has appeared on the market in some quantity. This is literally stovetop turquoise. It has a very natural matrix created by placing stones in the "batter" or sprinkling in pyrite, etc. When the mix is cut then cabbed these foreign additives, which are real, add to the illusion that the entire stone is natural.

As mentioned above this may not be all bad. Allot of jewelry is just fun stuff. We use it to adorn and accessorize ourselves. These days there is allot of turquoise jewelry on the market in the $25-$100 range. Most of which is imported and priced well below what it should be, for just the metal work.

Turquoise is considered a precious stone. At one time in history superior specimens were valued by weight, more than gold. Today it ranges from a few cents per carat to over $50.00 per carat for a superb gem stone. It is widely regarded as our nation's "national stone."

In conclusion, there is allot of natural turquoise still on the market today Just be aware that most of it is from currently operating mines. Such as some of the Chinese and our own Morenci mine. These are still relatively inexpensive. Somewhere between $2 and $5 per CT.
Perhaps a good investment for the future.

Turquoise Mirth & Myth

Color enhancement has existed for thousands of years. In ancient times a common way to enhance turquoise. Was to submerge the stone in animal or vegetable oil and let it dry. It. Would then have a luster that did not previously exist. This would not last for a very long and the certain advent of oil stains appearing, when worn. Prompted the seller to leave the area shortly after the sale.

Turquoise became a major trade and barter item for the early Persians. Persian turquoise was found in ancient graves in Turkistan, and in the first to third century AD, in graves throughout the Caucausus. Persian stones were much coveted in Afghanistan, and as far north as Siberia.

The finest color, sometimes referred to as Persian, is an even robin's egg blue. The ancients preferred blue because a gem-grade blue stone would not change color (King Tut's treasures include a substantial amount of this type of blue turquoise and it appears unchanged today.

The less hard blues would eventually shade towards green. At this point in history green was not as good. Time has proven this wrong. Some green hued turquoise such as Skyhorse, China Mountain (both are names given to turquoise from China), Cerillos, Blue Gem, Fox, to name a few are ranked in the top three grades.

Turquoise may be fashioned to include portions of the rock in which it was found. This rock is referred to as matrix. The matrix often forms a pattern called "spiderweb," which many people prefer. Rather than clear blue stones without matrix.

Although not specifically mentioned in the Bible, scholars believe that the robe worn by the high priest Aaron was adorned with turquoise. Aristotle, Pliny and others refer to stones that must have been turquoise. After the fourth or fifth century AD, many writings appeared discussing the stone. Explorers such as Marco Polo took time to write about it.

Turquoise jewelry, has always been popular in the Orient. Tibet also had it's own source of turquoise usually a green cast, very hard stone. It has a significant amount of spider webbing. Turquoise was a highly revered item to the Tibetans who ranked them in six grades, the most expensive valued well above gold. Every Tibetan wore or carried a piece of turquoise throughout life. Turquoise was used for currency in many areas of Tibet.

The history of turquoise in China dates to the thirteenth century AD Although mining did exist, most stone came from trade with the Persians, Turks, Tibetans, and the Mongols. Much Chinese turquoise was used for carving and in other art and decorative ways. It never became a precious stone for the Chinese as was Jade for example. Turquoise was unknown until the 18th Century in Japan.

Turquoise was not of great import in early and medieval Europe. However, as Asian conquests and incursions into Europe, occurred. Seventeenth century Englishmen traveling there. Brought the style back with them, but not until Victorian time was it fashionable for European women to wear the stone. Victorian and Art Nouveau jewelry featured a good deal of turquoise.

Ancient doctors exploited the stone's medicinal potentials. These varied from land to land and age to age. It was thought to prevent injury through accident, prevent blindness by placing perfect stones over the eyes. It was ground into a salve or powder. It was rubbed on or ingested to cure stomach disorders, internal bleeding, ailments of the hip. Even for bites and stings. From snakes and scorpions.

It found its way into the mystic arts. Its color could forecast good or bad, predict the weather and influence dreams. It was good for nearly every ailment including insanity. As a good luck talisman it found usage in nearly every culture. The Egyptians also mounted turquoise in silver to treat eyes suffering from cataract. Since the fourteenth century, harnesses of dogs, horses and other animals have been decorated with turquoise to protect the animal and master from falling injuries.
Turquoise has been believed to confer foresight as well as protect the wearer from danger. In various countries, it is believed to fade when illness or danger is near. Another belief is that a fading stone indicates a lover's faithlessness or a friend's disaffection. In many cultures, the stone is regarded as a harbinger of good fortune, success and health.

Aztecs and Egyptians considered it a symbol of prosperity. In India, one was to wear a turquoise on the little finger and look at the stone after seeing the new moon to gain great wealth. The turquoise from Iran is characteristically an intense medium blue color and takes a fine polish. American and Mexican turquoises range from light blue to greenish-blue to bluish-green. Egyptian turquoise contains more green, showing greenish-blue to yellowish-green.

Turquoise was likely found and used by early man. Certainly the prehistoric peoples of the Western hemisphere knew of turquoise. Turquoise has been found in burial and archeological sites throughout the two continents. It seems clear that turquoise was always considered a stone of life and good fortune and it even had healing properties. The stone was used in religion, art, trade, treaty negotiations as well as for jewelry. It was considered by some tribes to be associated with life itself. Tuequoise is the Birthstone for December & the 11th anniversary.

منبع : http://www.minerals-n-more.com   

wild about turquoise

Never out of style, but currently more popular than ever, turquoise is a star with a host of imitators.
By Liz Kuhns

The effective use of turquoise with jade, ostrich shell, and silver.

Suddenly the vibrant hues of turquoise are taking the fashion world by storm — yet again. Flashes of bright blue is to be seen everywhere, mixed with silver, amber, coral, jade, and all sorts of media. The color is everywhere, but the stone is not; those bright flashes may be natural turquoise, but also might be any of a number of imitations — glass, plastic, other stones of similar appearance, or even dyed organic matter, such as coconut husks.

It is the natural turquoise mineral though, that has withstood the test of time, surging in and out of the fashion limelight like a pendulum, yet never really losing its popularity, just being more popular at certain times than others. From as far back as 6,000 B.C., turquoise has been mined, traded, and revered by ancient cultures in Egypt, Persia, Turkey, and China as well as in the New World, by the Aztecs, Incas, and tribes of the southwestern United States and Mexico.

The popularity of the color of turquoise also extends to plastic beads and dyed coconut husks, seen here with traditional African glass trade beads.

One of the oldest gemstones known in history, turquoise had the honor of being part of the famous Breastplate of the Hebrew High Priest Aaron, an artifact synonymous with the glory and the mystique of the Holy Grail. Highly considered by Tibetans and Asians as a powerful stone to protect against evil, turquoise was also thought to bring prosperity into the wearer’s life. As a birthstone for December, which carries the zodiac sign Sagittarius, how interesting that Roman and ancient European cultures linked turquoise with horses; turquoise supposedly would protect the wearer from falling from horses, and arrows tipped with turquoise would always hit their mark.

Did you know that no English gentleman of the 17th century was regarded as well dressed or well adorned unless he wore jewelry of turquoise? This stone was so highly valued that all 79 of the emeralds in the crown that Napoleon I gave his consort Empress Marie Louise were replaced with Persian turquoise cabochons.

Natural Chinese turquoise beads.

Throughout the centuries, the intense sky-blue Iranian turquoise, known as “Persian turquoise,” has been the most sought after. This is a clear, even blue color with no evidence of green, nor any signs of black veins. As recently as the ‘70s, top-quality turquoise was fetching prices of $2,000 for a 15x20mm piece. Hard to believe.

Quality turquoise has also been discovered in the southwestern United States, but prices will probably never reach such highs again due to scandalous misrepresentation of the stone over the years.

A beautiful turquoise pendant.

Today the term “Persian turquoise” is interpreted more as a description of color quality than an indication of source. Other high color quality terms are “robin’s egg blue” or “sky blue”; in fact, the bluer the color, the higher the value.

 

OFTEN IMITATED.
So, how does one select good-quality natural turquoise and not get caught by natural substitutes or the multitude of synthetics and imitations that have infiltrated the industry over the years?

As with the majority of colored stones, transparent and opaque alike, most turquoise undergoes various enhancement processes, often to stabilize the material. Some methods are accepted, others are seen as deceptive, all are common practices to improve lower-quality stones.

Colored plastic impregnation is used to turn nearly white, porous stones blue and improve durability. Wax impregnation seals the pores and deepens the color. Dyeing with black liquid shoe polish is used to imitate matrix. Backing thin pieces with epoxy adds thickness and weight.

A bracelet of compressed turquoise and two howlite pendants, one natural, one dyed.

Cavities are filled with an epoxy mixed with tiny pieces of yellow metal to imitate pyrite inclusions. Surfaces are coated with lacquer to add color or disguise dyes. All treatments can be detected under magnification, with an acetone swab, or by holding a hot electric needle close to the stone, causing the enhancement to sweat to the surface of the stone. Touching a plastic-impregnated stone with a hot point will give off an acrid smell.

Of all the natural substitutes, there are a few common culprits. To distinguish between these and natural turquoise, it is always good to know a bit of gemology.

“Gem chrysocolla” is actually a part of the chalcedony group of stones, in which the mineral chrysocolla is finely disseminated, giving the chalcedony an intense medium blue green color. However, the refractive index (RI) of chalcedony is 1.53 to 1.54, much lower than that of turquoise at 1.61 to 1.65. You can test the RI with a refractometer to find out whether it’s chalcedony or turquoise. Whether it’s chrysocolla masquerading as turquoise or the other way around will depend on which is of higher value — at the moment, you’re more liable to see turquoise dressed up as the more valuable chrysocolla.

LEFT: An amazonite cabochon showing the distinctive mottled coloring and gridlike pattern typical to this stone and not found in turquoise. RIGHT: A variscite cabochon, showing its mottled apearance.

Amazonite also resembles turquoise and is light green to greenish blue in color with a distinctive mottling and gridlike pattern not seen in turquoise. It also has a refractive index of 1.52 to 1.53, much lower than that of turquoise, and shows an uneven or splintery fracture as opposed to the conchoidal or granular fracture of turquoise.

Variscite often has a veined or mottled appearance with a yellowish-brown matrix, a close enough resemblance to have earned the misnomers of Nevada or Californian “turquoise.” However, its refractive reading of 1.56 to 1.59 is much lower than that of turquoise and it will appear pinkish when viewed through a color filter, whereas turquoise shows no color change through a filter. Variscite’s color should be a deterrent in itself, as it resembles that of only poor-quality turquoise.

A cascade of beads of Sleeping Beauty turquoise. The material was enhanced using the Zachary Treatment Process, a method that doesn’t use resins, oils, paraffin, or dyes. Photo courtesy Sterling Turquoise.

Howlite is a naturally opaque white stone with a dark, spiderweb matrix appearance, similar to that of turquoise and therefore commonly dyed to imitate the more expensive stone. A quick and easy test to separate the two is a color filter; viewed through a filter, dyed howlite will appear pink or red. Howlite also has the lower refractive index of 1.58 to 1.60 to that of turquoise. As a third test, albeit a destructive one, a drop of hydrochloric acid on an obscure spot on dyed howlite will attack the stone and leave a distinct dull spot.

Synthetic turquoise is virtually identical to natural turquoise but will show artificial-looking matrix as well as a distinctive darker blue, spotty appearance on a lighter background, visible under 30 to 50x magnification. This appearance is better known as the “cream of wheat” effect and is a dead give-away.

Glass imitations will show a vitreous luster on small fractures as opposed to the waxy luster of the natural stone. Glass and plastic imitations will show signs of tiny bubbles under magnification. Touching plastic imitation turquoise with a hot point will melt the surface and emit an acrid odor.

Keep it Clean

Due to its natural porosity, natural turquoise, if neglected, can change color to such an extent that it can sometimes be mistaken for green jade. It is therefore essential to take good care of turquoise. Natural turquoise is one of the most valuable non-transparent minerals in the jewelry trade. It deserves all the tender loving care it can get.

Never clean turquoise in an ultrasonic or a steam cleaner. Avoid exposing it to heat or chemicals and remember, blue turquoise is known to turn green after prolonged exposure to perspiration, soap, skin oils, hand lotion, and cosmetics. -- LK

Another practice, one that can trace its origins back to 2000 B.C., is that of reconstituted turquoise. Known as faience during the Egyptian period, the material consisted of a quartz paste that was shaped, glazed, and fired to resemble sky-blue turquoise. Today, reconstituted turquoise consists of pulverized turquoise rock, mixed with resin and injected into a mold to form a solid brick, which is then shaped. Pulverized pyrite is sometimes added to better imitate natural turquoise.

Scary, isn’t it?

Don’t despair, though. The best solution is to buy your turquoise from a reputable dealer who won’t hesitate to discuss treatments with you and supply you with a written guarantee that your purchase is nothing else but natural turquoise. Such dealers are out there.

 

منبع :   http://www.lapidaryjournal.com

12 ماه 12 سنگ

سنگها مي توانند شما را جادو کنند و بر فعاليت هايتان تاثير بگذارند. اگر در درستي اين قضيه ترديد داريد در موقعيتي که نياز به شجاعت داريد يک تکه سنگ «حديد» با خود حمل کنيد تا اثر آن را به چشم ببينيد. يا مي توانيد براي اينکه عشق بين خود و همسرتان را افزايش دهيد گردن بندي از لاجورد به گردن بياويزيد، چون لاجورد عشق و دوستي را زياد مي کند.
- هر يک از سنگهاي موجود در طبيعت خاصيتي ويژه و منحصر به فرد دارد. انرژي از امواج کيهاني عبور مي کند و به واسطه سنگهايي که بر گردن آويخته ايد يا به نحوي با بدن شما در تماس قرار گرفته اند به شما منتقل مي شود. علاوه بر اين دانشمندان بر اين باورند که هر سنگ با متولد ماه خاصي ارتباط بيشتر و بهتري برقرار مي کند و مي تواند براي درمان بيماريها يا متعادل کردن قواي روحي و دماغي او مثمر ثمر باشد. به خاطر داشته باشيد که براي متولدين هرماه، علاوه بر سنگ مخصوص خود او، ممکن است چندين سنگ ديگر هم مفيد باشد. شما سنگ ها را چقدر مي شناسيد و درباره آنها چه اطلاعاتي داريد؟

 

فروردين
الماس، يکي از گرانبهاترين و زيباترين سنگهاي موجود در طبيعت با متولدين فروردين ارتباط بيشتري برقرار مي کند. اين سنگ اعتماد به نفس را افزايش مي دهد و احساس شکست ناپذيري را در انسان تقويت مي کند.الماس يکي از قديمي ترين سنگهاي موجود در طبيعت است که خاصيت تصفيه کنندگي دارد و مخصوصا روي کارکرد کليه ها و مثانه اثر مثبتي مي گذارد. علاوه بر آن کارايي و قدرت سنگهاي ديگر را هم افزايش مي دهد. فراموش نکنيد متولد هر ماهي هستيد و از هر سنگي استفاده مي کنيد افزودن الماس به گردن بند خود را از ياد نبريد.

 

ارديبهشت
سنگ متولدين ماه مياني بهار، زمرد است. زمرد از زمان خيلي دور به عنوان سنگ درماني به کار مي رفته است. يکي از مهم ترين ويژگي هاي آن اين است که روح و جسم را با هم متعادل مي کند. اين سنگ روي تيروئيد و تصلب شرائين اثر مي گذارد و در مورد بيماراني که پارکينسون دارند يا مبتلا به صرع هستند روند درمان را بهبود مي بخشد. زمرد فشار خون و بيماري قلبي را نيز کنترل مي کند. در زمان هاي گذشته براي درمان بچه هاي کوچک هنگامي که به تب مبتلا مي شدند مورد استفاده قرار مي گرفته است. اين سنگ ادراکات شهودي را افزايش مي دهد و در ايجاد نبوغ تاثير دارد. يوگي ها و کساني که مديتيشن مي کنند اعتقاد دارند وقتي زمرد همراه دارند زودتر به تمرکز مي رسند.

 

خرداد
سنگ اختصاصي متولدين خرداد ماه مرواريد است. به مرواريد، داروي جادويي نيز مي گويند.
 اين سنگ روي اعصاب و کليه عضلات اثر مثبت مي گذارد و بيماريهاي ناشي از کمبود کلسيم را برطرف مي کند. مرواريد نيروي حيات را افزايش مي دهد و ضد اضطراب عمل مي کند.
علاوه بر آن همراه داشتن مرواريد باعث ميشود قوه ابتکار شما بهتر عمل کند و خلاقيتتان افزايش يابد.

 

تير
سنگ متولدين نخستين ماه تابستان «گارنت» است که به رنگ تيره و شبيه ياقوت قرمز در طبيعت ديده مي شود. گارنت سنگ حامي مسافريني است که با کشتي سفر مي کنند. اين سنگ براي استحکام ديواره هاي سرخرگ، تقويت چشم و درمان سرطان در مراحل اوليه آن کارايي دارد. اثرات اين سنگ ميان زنان بيشتر نمايان مي شود. گارنت بيماريهاي زنانگي را بهبود مي بخشد و بر درمان اختلالات قاعدگي اثر مثبت مي گذارد.

 

مرداد
پريدوت و اونيکس سنگهاي متولدين مرداد ماه هستند. اونيکس سنگي شبيه عقيق است که به رنگ سياه يافت مي شود. اين سنگ براي درمان اعتياد مورد مصرف دارد. به نظر مي رسد از آن جا که اونيکس اعتماد به نفس و دلگرمي را افزايش مي دهد از گرايش افراد به سوي اعتياد مي کاهد. اونيکس روي سياهرگها و مفاصل بخصوص در افرادي که که دچار نقرس هستند اثر مثبتي مي گذارد و از لحاظ رواني موجب ازدياد هماهنگي روحي انسان مي شود.

 

شهريور
ياقوت کبود سنگ مخصوص متولدين شهريور ماه است. اين سنگ داراي خاصيت شفابخشي است و روي سلول هاي پوست، مو و ناخن خيلي تاثير مي گذارد. ياقوت کبود از ريزش مو جلوگيري مي کند و سيستم عصبي را بهبود مي بخشد. اين سنگ درد را کاهش مي دهد و براي بيماريهاي مزمني مثل روماتيسم و نقرس اثر مثبت دارد. علاوه بر آن براي درمان سرگيجه و جلوگيري از خونريزي زخم ها به کار مي رود.

 

مهر
متولدين مهر ماه مي توانند از سنگهاي مونستون و اوپال استفاده کنند. مونستون چندين رنگ دارد .
 سفيد مايل به آبي، مايل به سبز و مايل به صورتي آن در طبيعت يافت مي شود.
سنگي است که روي اختلالات هورموني خيلي تاثير مثبتي دارد بخصوص شير مادران را افزايش مي دهد. اين سنگ روي تيروئيد هم اثر مثبت دارد و باعث مي شود موانع احساسي شخص از بين برود.
اوپال از خانواده عقيق است و سنگي است که در کشور استراليا به دست مي آيد.
اين سنگ روي التهابات روده و معده موثر است و بر جريان خون نيز اثر مي گذارد.
از اين سنگ به طلسم خوشبختي نيز ياد شده است. در گذشته مرسوم بوده که از اشخاص مبتلا به افسردگي ، در خواست مي کردند به اوپال سياه نگاه کنند چون اعتقاد داشتند اين کار افسردگي آنها را از بين مي برده است.

 

آبان
سيترين و ياقوت قرمز سنگ هاي متولدين اين ماه هستند. ياقوت قرمز براي بيماريهاي ويروسي و اپيدمي ، همچنين درمان تب مفيد است. اين سنگ بيحسي و رخوت را از بين مي برد و از زايمان زودرس جلوگيري مي کند. ياقوت قرمز ايمني بدن را افزايش مي دهد و از لحاظ رواني هم باعث رهايي از وابستگي هاي رواني مي شود. از زمان قديم متداول بوده که به زوجهاي جوان توصيه مي شده اين سنگ را براي وفاي بيشتر نسبت به شريک زندگي به گردن بياويزند..

 

آذر
رسيديم به متولدين آذرماه و سنگ فيروزه. از سنگ فيروزه به عنوان سنگ حامي ياد شده است.
 معروف است که در اروپا خلبانان و مهمانداران هواپيما براي ايمني در سفر از فيروزه استفاده مي کنند.
چون اين سنگ از سقوط جلوگيري مي کند. فيروزه بر روي عملکرد نادرست کبد اثر مي گذارد و قدرت و سوي چشم را افزايش مي دهد.
 فيروزه ضد افسردگي است، نشاط آور مي آورد و التهبات پوستي را فرو مي نشاند.

 

دي
نکته عجيبي است! متولدين دي ماه سنگ مخصوص به خود ندارند اما در عوض همه سنگها با تمام خواصشان براي آنها مفيد هستند.
پس آزاد هستيد با توجه به علاقه و تمايلتان هر سنگي را که مي خواهيد انتخاب کنيد.

 

بهمن
آماتيست، سنگ کريستالي بنفشي که به اضطراب پايان مي دهد سنگ متولدين بهمن ماه است.
اين سنگ ضد اضطراب و کابوس است و براي کساني که بدخواب هستند يا مدام کابوس مي بينند توصيه شده است.
 تجربه نشان داده است که افراد مضطرب وقتي آماتيست همراه خود دارند به آرامش مي رسند

 

اسفند
متولدين آخرين ماه سال با مرجان پيوند برقرار مي کنند.
مرجان از گياه دريايي به دست مي آيد و از رنگ قرمز پررنگ تا گل بهي و صورتي يافت مي شود.
 چون منشاء آن کلسيم است روي بيماري استخوانها بخصوص راشيتيسم تاثير مثبت مي گذارد. مرجان براي استحکام دندانها مفيد است و انعطاف پذيري را هم تقويت مي کند.
متولدين اسفندي که به راحتي نمي توانند خود را با محيط وفق دهند با همراه داشتن مرجان مي توانند بر اين ضعف فائق آيند.

قديمى ترين فيروزه جهان در نيشابور كشف شد

مشهد، خبرنگار«ايران»: يك قطعه سنگ فيروزه منحصر به فرد كه توسط انسان تراش داده شده است در نيشابور كشف شد.
اين سنگ گرانبها به همراه اسكلت مكشوفه از عمق ۳‎/۵ مترى محوطه پيش از تاريخ واقع در ۲۰ كيلومترى شرق نيشابور به دست آمد.
قدمت اسكلت به ۵ هزار و پانصد سال پيش مى رسد كه با يك پوشش گل اخرى (قرمز رنگ) كه بيشتر جنبه آئينى داشته، كشف شده است. بر روى كمر اسكلت يك قطعه فيروزه تراش داده شده، قرار داشته كه نشان مى دهد در چندين هزار سال قبل، سنگ فيروزه به عنوان يك شى ء تزئينى و با ارزش در نيشابور استفاده مى شده است.
«محمد اسماعيل اعتمادى» مدير اداره ميراث فرهنگى نيشابور گفت: با نمونه بردارى از اسكلت و انجام آزمايش هاى كربن ۱۴ و DNA بزودى جنسيت و قدمت دقيق آن به دست خواهد آمد. هم اكنون اين مكشوفه به موزه باستان شناسى منتقل و مراحل تثبيت آن توسط كارشناسان در حال انجام است.
فيروزه سنگى گرانبها و كمياب است و يكى از دلايل عمده شهرت نيشابور داشتن بهترين نوع فيروزه جهان در دل كوه ها است به طورى كه نيشابور را شهر فيروزه هاى درشت دانسته اند.

درمان با سنگ هاى شفابخش

در گفت وگو با پريچهر رحيمى محقق واستاد دانشگاه مطرح شد

گفت و گو : مريم سامانى
سنگها و اثراتى كه بر بدن ما دارند از قرون گذشته در كشورهاى مختلف و نزد مردم آن مورد توجه بوده است.
انسان از همان زمانها پيوسته بيماريها و مشكلاتى را كه داشته است با استفاده از طبيعت و امكانات موجود اطرافش به درمان مى نشسته است. اكنون پس از سالها اين اثرات شفابخشى سنگها دوباره مورد توجه انسان متمدن قرار گرفته است به طورى كه با وجود پيشرفتهاى زيادى كه در زمينه هاى گوناگون بشر به آن نائل آمده است اكنون وى پى برده كه غفلت از طبيعت او را از بسيارى از موهبت هاى الهى را گذارده است.
بخش اول مصاحبه با پريچهر رحيمى در خصوص اثرات شفابخشى و سنگهاى بخشنده را خوانديد. در اين قسمت ادامه توضيحات را در خصوص سنگهاى شفابخش بخوانيد:
*  براى تقويت صفت هاى خوب و ويژه آيا سنگى وجود دارد؟
-  اوپال (Opal) با طيف هاى نورى رنگين كمانى كه دارد در رنگهاى گوناگون يافت مى شود. محل كشف آن استراليا، برزيل، مجارستان، چكسلواكى مى باشد. براى چاكراى تاج سر استفاده مى شود. اين سنگ به طلسم خوشبختى معروف است و براى هنرپيشگان و موسيقيدانان مناسب است. اين سنگ متعلق به متولدين فروردين، آبان، آذر و بهمن مى باشد. اوپال براى درمان ناراحتى هاى معده، روده، جريان خون بسيار مفيد است. گلبول هاى قرمز خون را افزايش مى دهد. اوپال سفيد چشم هاى مارا بر زندگى و افكار درونى باز مى كند و باعث تقويت صفت هاى خوب مى شود.
*  چه سنگى براى تمركز و آرامش و تقويت حواس مفيد است؟
-   فلورين (Florine) در رنگهاى سفيد، آبى كمرنگ، سبز، زرد و بنفش يافت مى شود. رنگ آبى روشن آن براى متولدين بهمن و بنفش آن براى متولدين اسفند مناسب است. از فلورين براى چاكراى تاج سر و چاكراى پيشانى مى توان استفاده كرد. قدرت كشش اين سنگ در تمركز بسيار زياد است. اين سنگ احساس و الهام ما را در برابر مسائل زندگى، دوست يابى و مسؤوليت پذيرى تقويت مى كند و يكى از مناسب ترين سنگها براى انجام مديتيشن است و براى تمركز و تقويت حواس بسيار مفيد است و روى افراد مبتلا به سندرم داون يا منگوليسم تأثير بسيار خوبى دارد. براى بيماريهاى استخوانى و عوارض زخم ها مفيد است و بخصوص براى كودكان در حال رشد كه نياز به جذب مواد معدنى و شيميايى غذاها دارند كمك مى كند. اين سنگ را ماهى يك يا دو بار در آب بشوييد و در معرض نور خورشيد قرار دهيد.
*  آيا سنگى وجود دارد كه غصه را از انسان دور كند؟
-  پريدوت (Peridot) به رنگ سبز يا سبز زيتونى است. متعلق به چاكراى قلب است. به متولدين ماه هاى خرداد و مرداد مربوط است. براى درمان اگزما مى توان چند قطعه سنگ پريدوت را ۱۲ ساعت در يك ليوان روغن فشرده شده خنك (از شب تا صبح) قرار دهيد بعد با يك گاز اين محلول را روى محلهاى مورد نظر بماليد. حتماً دقت كنيد كه پوست را مالش ندهيد. اگر دوست داشته باشيد مى توانيد به جاى روغن زيتون از يك ليوان آب استفاده كنيد. بعد از هر بار استفاده حتماً اين سنگها را در زير جريان آب بشوييد و در معرض خورشيد قرار دهيد. اين سنگ ما را در برابر تأثير ديگران محافظت مى كند و قدرت مبارزه و ايستادگى مى دهد و اندوه و غصه را دور مى كند. داشتن گردنبندى از پريدوت به گردن مانند انرژى محركه اى براى كسانى است كه به زمان اهميت مى دهند. اين سنگ براى ناراحتى هاى قلبى و پوستى و ناراحتى هاى داخلى مؤثر است. بافت ها را اصلاح و استخوان ها را قوى مى كند.
*  عقيق چه خاصيتى دارد؟
-  عقيق (Agate) يكى از قديمى ترين سنگ هاى شناخته شده و به كار گرفته شده از دوران بسيار كهن تا به امروز است. اين سنگ براى چاكراى خاجى استفاده مى شود كه اگر نارنجى باشد بهتر است. مربوط به متولدين ارديبهشت و آبان است. زمانى كه چشمهايتان خيلى خسته است مى توانيد روى پلكهايتان قطعه اى عقيق قرار داده و به مدت بيست دقيقه در همان حال باقى بمانيد. پس از مصرف عقيق را در آب جارى بشوييد و مى توانيد در اشعه خورشيد نيز قرار دهيد. ارتعاشات منفى را از شما دور مى كند و قدرت بيان را آسان مى كند. اين سنگ براى درمان سر درد، پشت درد، گرفتگى عضلانى، دردهاى كليه، پروستات، روده، كبد، ريه و معده مفيد است.
*  چه سنگى انسان افسرده و خشمگين و غمگين را از نظر روحى كنترل مى كند؟
-  سيترين (Citrine) از سبز متمايل به زرد تا زرد متمايل به قهوه اى ديده مى شود. اين سنگ مناسب شبكه خورشيدى است و مربوط به ماه هاى خرداد، ارديبهشت، مرداد و شهريور است.
براى كسانى كه غمگين و افسرده و خشمگين هستند مفيد است، هوشيارى ما را در برابر كوتاهى ها نسبت به خودمان كه باعث آسيب پذيرى مان شده افزايش مى دهد. با حمايت اين سنگ احساس تازه اى نسبت به زندگى پيدا مى كنيم. مشكلات غده اى را تسكين مى دهد و سوخت و ساز بدن را متعادل مى كند و براى دستگاه گوارش خون و تقويت اعصاب مفيد است.
*  سنگى وجود دارد كه باعث خوش شانسى شود؟
-  سنگ ماه (Moon Stone) به رنگ زرد متمايل به نارنجى است. اين سنگ براى چاكراى دوم استفاده مى شود. اين سنگ براى درمان اختلالات هورمونى خانم ها بسيار مفيد است. در بارورى و ازدياد شير مادر مؤثر است. مادران مى توانند اين سنگ را برگردن آويزند بطورى كه بين دو سينه قرار گيرد و با خود داشته باشند البته در زير تابش قرص كامل سعى كنيد از اين سنگ استفاده نكنيد. از مسافران حمايت مى كند و معتقدند كه اين سنگ شانس مى آورد، براى غدد زنانگى بسيار مفيد است، الهامات و حساسيت را زياد مى كند و براى مديتيشن نيز مناسب است. اين سنگ را با آب بشوييد و در زير تابش نور خورشيد قرار دهيد.
*  فيروزه از قديم الايام در بين ما ايرانيان جايگاه ويژه اى داشته است از خاصيت هاى درمانى اين سنگ بگوييد.
-  فيروزه (Turquoise) به رنگهاى آبى فيروزه اى، آبى متمايل به سبز در طبيعت يافت مى شود. اين سنگ باعث نشاط و شادى مى شود. اعتماد به نفس را زياد مى كند و انسان را در برابر كابوس ها، خواب هاى آشفته، ارتعاشات منفى و زيان بار حمايت مى كند و به قول برخى طلسم صاحب آن است. اين سنگ براى تمام بيمارى هايى كه در اثر كمبود مواد غذايى ايجاد شده مفيد است و عملكردهاى نادرست كبد- التهابات غدد ريوى- بيماريهاى تنفسى و قلب را اصلاح مى كند. اين سنگ به متولدين اسفند تعلق دارد و مناسب براى چاكراى گلو است. فيروزه را مى توانيد به مدت ده دقيقه بر روى چاكراى كودكانى كه حمام كرده اند قرار دهيد.
فيروزه را از عطر - آب - صابون - روغن و نور خورشيد دور نگه داريد. براى تميز كردن و شارژ آن را داخل نمك دريا قرار دهيد.
*  مرواريد نيز سنگى است كه مورد پسند اكثر خانمها است در اين مورد هم توضيح دهيد.
-  اين سنگ آهكى در داخل صدف شكل مى گيرد. در رنگهاى سفيد - زرد طلايى - خاكسترى - سياه يا صورتى يافت مى شود. گردنبندى از اين سنگ را اگر همراه داشته باشيد شما را در برابر نگون بختى حمايت مى كند. مرواريد نشانه متولدين ماههاى تير، مهر، اسفند و مرواريد سياه متعلق به متولدين دى ماه مى باشد. اين سنگها را محبوس نكنيد چون در خشندگى خود را از دست مى دهند. اين سنگها را يك بار در ماه در نمك خالص دريا تميز كنيد. مرواريد نگرانى و اضطراب را از بين مى برد. مرواريد براى زخم معده- ناراحتى هاى روده- سردرد مفيد است. چشم ها را تقويت مى كند براى تقويت طحال و غدد فوق كليوى مؤثر است كمبود كلسيم را جبران مى كند.
*  لاجورد چه خاصيتى دارد؟
-  لاجورد (Lapis - Lazwi) از جمله سنگهايى است كه انسان هزاران سال پيش به آن دست يافته و از آن زيورهاى گوناگونى براى خود ساخته است. رنگ آن آبى تيره و به متولدين ماههاى آذر، دى، بهمن و اسفند تعلق دارد. آگاهى ما را بالا مى برد و به عنوان سنگ عشق و دوستى معرفى شده، افسردگى را از بين برده و شادى را جايگزين مى كند، براى فشار خون بالا بسيار خوب است، تب را كاهش مى دهد عمل ريه ها، لنف ها وغده تيروئيد را تقويت مى كند و براى تميز كردن آن بهتر است آن را در نمك خشك دريا قرار دهيد.
*  ياقوت كبود چه خاصيت درمانى دارد؟
-  ياقوت كبود (Sophir) يكى از سنگهاى مناسب براى مديتيشن است. شما را در تصميماتتان حمايت مى كند. اين سنگ با ارتعاشات خود انرژى صاحبش را تقويت مى كند. ياقوت كبود سنگ عقل، واقعيت و خرد است. اين سنگ را براى از بين بردن بيخوابى كه موجب ناراحتى هاى عصبى مى شود، بايد روى چاكراى پيشانى يا چشم سوم قرار داد. براى بسيارى از بيماريها از جمله ناراحتى هاى پوستى- مو- ناخن سوزش معده و ناراحتى هاى مزمن گوش - فك - سينوسها- تومورها- سرگيجه بسيار مؤثر است. براى كودكانى كه دچار لكنت زبان هستند مى توانند آن را به همراه كلسدوئين (Calcedoine) به گردن خود بياويزند. براى تخليه اين سنگ را در نمك خشك دريا قرار دهيد و در حدود يك ساعت بگذاريد در نور خورشيد شارژ شود. اين سنگ به متولدين ارديبشهت، شهريور، اسفند، آبى تيره آن به آذر و آبى روشن آن به خرداد تعلق دارد.
*  در مورد سنگ كهربا بگوييد.
-  سنگ كهربا (Ambre) از فسيل صمغ درختان كاج تشكيل مى شود و قدمت آن به ميليونها سال مى رسد. به رنگ زرد و زرد متمايل به قهوه اى عسلى است. آلرژى هايى را كه در اثر عوامل محيط به وجود مى آيد شفا مى دهد. براى دندان درد كودكان و ناراحتى ريشه دندان بزرگ سالان مفيد است و سوخت و ساز بدن را افزايش مى دهد، براى ناراحتى هاى چشم - گوش - گلو - عفونت ها - مجارى تنفسى - زخمها و التهابات پاو زانو مفيد است. كهربا نيروى اراده را افزايش و ما را از نيروهاى خودمان آگاه مى سازد. كهربا سنگ متولدين خرداد، مرداد و شهريور است. به چاكراى شبكه خورشيدى تعلق دارد، براى درمان رماتيسم مى توان اين سنگ را ۱۲ ساعت در داخل يك ليوان آب قرار داده و صبح ناشتا آن را نوشيد.
*  سنگى كه باعث افزايش عشق و محبت باشد، وجود دارد؟
-  كوارتز در رنگهاى سفيد شيشه اى - سفيد با رگه هاى تورمالين سياه- آبى- صورتى- دودى- قرمز يافت مى شوند. كوارتز آبى براى افسردگى و كوارتز دودى رفع نگرانى كرده و ديد صاحبش را نسبت به زندگى مثبت مى كند. اين سنگ براى چاكراى طحال است و مخصوص متولدين دى است. براى پانكراس - شكم - كليه و اندامهاى جنسى زن و مرد مفيد است. كوارتز قرمز مخصوص چاكراى شبكه خورشيدى و متعلق به متولدين خرداد و مرداد است. نيروى ايمنى بدن را تقويت و براى ناراحتى ريوى مفيد است. كوارتز شيرى از شفافى به تيرگى مى رود. خستگى را از بين مى برد باعث توازن و هماهنگى در زندگى مى شود، عشق را زياد و عوامل منفى را مى زدايد، تقويت كننده و محرك دستگاه گوارش- سيستم عصبى- غدد و ريه ها و همچنين بافت هاى چربى مى باشد. كوارتز شيرى با قشرى از تور مالين نيروى تازه اى پس از شرايط سخت و ناهنجار به انسان مى دهد. كسانى كه با دوست يا همسر خود مشكلى دارند اين سنگ را همراه داشته باشند اين سنگ براى قلب وجريان خون مفيد و غدد هورمونى زنان و همچنين مردان را تنظيم مى كند و به درمان ناراحتى هاى استخوانى- زخم ها كمك مى كند. غم دورى از وطن را از بين مى برد اين سنگ براى هنر پيشگان بسيار مناسب است و افسردگى و ناراحتى هاى روحى را التيام مى دهد.
* ياقوت قرمز چه خاصيتى دارد؟
ياقوت قرمز (Rubis)
فشار خون خيلى پايين را افزايش مى دهد و حالت ناتوانى و ضعف را از بين مى برد. عمل متابوليسم بدن را آسان و غدد و اعصاب را تقويت مى كند. اين سنگ در حالت تمركز موجب پرورش نيروهاى معنوى مى شود. حامى خوبى در برابر انرژى هاى منفى مى باشد. ياقوت قرمز به متولدين مرداد، فروردين، تير تعلق دارد و براى چاكراى ريشه و قلب استفاده مى شود براى تخليه در آب جارى شسته شود.
* در مورد زمرد بگوييد
(Emerald) به معنى سبز است كه از كلمه يونانى اسماراگدوس Smaragdos گرفته شده است. زمرد از سنگ هاى قيمتى است رنگ آن سبز است كه هر چه پررنگ تر و درخشانتر باشد گرانبهاتر است در برابر حرارت بيش از ۸۰۰ درجه سانتيگراد رنگ باخته كدر مى شود و امكان شكستن آن بسيار است. اين زمردها تراش مخصوص به خود را دارند كه به آن تراش زمردگونه مى گويند. زمرد هر چه كمرنگ تر، كدرتر و داراى ترك باشد نامرغوبتر است به همين خاطر گاهى آنها را به صورت دامله يا كابوشن و يا گنبدى مى تراشند. از دوران كهن بيشترين ارزش را براى زمرد قائل بوده و رنگ سبز آن را به مزرعه سرسبز تشبيه مى كردند. در گذشته هاى دور افسانه هاى بسيارى درمورد زمرد نوشته اند. معتقد بودند كه اگر قطعه اى از زمرد را در برابر چشمان افعى نگه داريم بازتاب نورى كه از اين سنگ چشمان افعى را كور خواهد كرد و يا اين سنگ خلق و خوى اعتدال به صاحب خود داده و ثروت او را زياد خواهد كرد و يا باعث پيشگيرى از بيمارى ها خواهد بود. از نظر روانى آرامش و اعتدال ايجاد مى كند درباره معادن كلئوپاترا نيز بسيار نوشته اند و يا علاقه رومى ها به اين جواهر و ... و يا اين كه چينى  هاى قديم از خرد و پودر كردن آن در علم پزشكى استفاده مى كردند. امروزه كشفيات ديگرى درباره اين گوهر گرانبها كرده اند و آن اينكه اثر مثبت بر روح و روان دارد. به كسانيكه مديتيشن مى كنند و يا در جستجوى راه هاى معنوى هستند كمك مى كند. حالت هاى دلواپسى و نگرانى ، حساسيت هاى بى مورد و زودرنجى را از بين مى برد. حس برتر را در انسان قوى مى كند قدرت بيان را زياد مى كند. برخى معتقدند كه اين سنگ طلسم خوشبختى براى هنرپيشگان و موسيقى دانان است و براى پزشكان و راهيان سفر و پدرانى كه با فرزندان خود تناسخى ندارند بسيار خوب است.
بر جسم فيزيكى نيز تأثيرات مطلوب دارد: در بهبود ناراحتى هاى قلبى - فشار خون - گرفتگى رگ ها - بيمارى  ديابت - مجارى كيسه صفرا - كبد - دستگاه گوارش - دردهاى ستون فقرات - درد مفاصل - رماتيسم - پاركين سون - صرع بسيار مفيد است. آب زمرد چشمان خسته و ضعيف را تقويت مى كند. تب و گريپ كودكان را درمان مى كند. براى درد ناحيه ستون فقرات مى توان آن را مستقيم روى ناحيه دردناك قرار داد. اين سنگ بر تمام چاكراها بويژه چاكراى قلب تأثير مثبت مى گذارد. بعد از هر بار استفاده در زير آب جارى شسته و يكبار در ماه در برابر نور خورشيد قرار دهيد تا دوباره شارژ شود. اين سنگ به متولدين ارديبهشت و تير تعلق دارد.

فيروزه كوبي" هنري كه ظروف ايرانيان را جواهر نشان كرد

منبع : خبرگزاري جمهوري اسلامي ‪

هنر فيروزه كوبي با اين كه در كشور ما كه مهد بهترين فيروزه دنياست بيش از نيم قرن قدمت دارد، با اين وجود، هنوز شناخته نشده است.

اين هنر كه شهرتي جهاني دارد در برخي از مناطق كشور به قدري غريب است كه بسياري از هموطنان حتي با نام آن هم آشنا نيستند .

در هنر فيروزه كوبي، قطعات ريز فيروزه كه ديگر در جواهرسازي قابل استفاده نيستند را روي ظروفي از جنس مس، نقره، برنج يا برنز مي‌نشانند و مانند موزائيك كنار هم قرار مي‌دهند.

"فرناز فرنيا" اولين زني است كه در عصر معاصر به طوري حرفه‌اي فيروزه كوبي را پيشه خود كرده و آثاري را خلق كرده هم اكنون زينت بخش برخي از موزه‌هاي كشور است.

وي روز شنبه در رابطه با اين هنر به خبرنگار فرهنگي ايرنا گفت: در نمايشگاه‌هاي صنايع دستي، مردم ما اغلب از فيروزه كوبي چيزي نمي‌دانند و با تعجب به كارها نگاه مي‌كنند.

فرنيا افزود: در حالي كه فيروزه كشور ما به نام فيروزه نيشابور، در جهان بسيار معروف و معتبر است.

وي با اشاره به لزوم استفاده صنايع دستي در منازل تاكيد كرد : امروزه مردم ما در پي ديدن آثار نو و تازه هستند و ديدن شكل‌هاي قديمي و يا باستاني آثار هنري براي آنها جذابيتي ندارد.

اين هنرمند يكي از دلايل موفقيت خود را در فيروزه‌كوبي ساخت وسايل قابل استفاده در منزل عنوان كرد و اظهار داشت:وقتي من به طور حرفه‌اي به فيروزه كوبي پرداختم، سعي كردم يك نوع آوري در اين هنر ايجاد كنم، در حالي كه استادان من، مرا از اين كار منع مي‌كردند.

وي افزود: در حال حاضر از كارهايم راضي هستم چون مي‌بينم مردم از اشياي كاربردي بيشتر استقبال مي‌كنند.

فرنيا در رابطه با مصنوعات كاربردي فيروزه كوبي شده كه تاكنون ساخته است، گفت: من براي ازدواجم آئينه و شمعدان خودم را فيروزه كوبي كردم و ديدم كه براي همه قابل توجه شد و بعد از آن ميز عسلي، كاسه، قاب عكس، آباژور و ديگر وسايل را نيز به صورت فيروزه كوبي درست كرده و فكر مي‌كنم توانسته‌ام به اندازه كافي مردم را با اين هنر آشنا سازم.

فيروزه يك كاني كمياب و ارزشمند آبي رنگ نزديك به سبز است كه خواهان فراواني دارد.

اين كاني به‌دست فيروزه‌تراشان شكل داده مي‌شود و به عنوان نگين براي انگشتر، گردنبند، گوشواره و ديگر جواهرات به كار مي‌رود.

پيشتر اين كاني تنها از سنگ فيروزه به دست مي‌آمد، ولي امروزه همانند ديگر كاني‌ها مصنوعي نيز فرآوري مي‌شود، به گونه‌اي كه حتي تشخيص طبيعي يا مصنوعي بودن آن براي كارشناسان نيز بسيار دشوار است.

نامورترين و پرخواهان‌ترين فيروزه در ايران فيروزه نيشابور است و مهم- ترين معدن فيروزه در ايران در شهرستان نيشابور قرار دارد كه از دو هزار سال پيش استخراج مي‌شده است.

معدن اين فيروزه در نزديكي روستاي معدن نيشابور است و از سطح زمين دو هزار و ‪ ۱۲متر بلندي دارد.

به سبب وجود اين معدن در نيشابور، شهر فيروزه را به عنوان يكي از القاب نيشابور آورده‌اند، هرچند كه شهرفيروزه نام ديگر شهر بزغان كه يكي از شهرهاي شهرستان نيشابور است، مي‌باشد.

فيروزه يكي از ره‌آوردهاي نيشابور به شمار آمده و فروشگاه‌هاي فراواني در بخش‌هاي سياحتي شهر نيشابور و مشهد اين فيروزه را به شكل‌هاي گوناگون عرضه مي‌كنند.

افزون بر آن‌ها رنگ فيروزه‌اي يك رنگ نمادين براي نيشابور تلقي شده‌است.

در دهه ‪ ۱۳۷۰هجري از سوي شهرداري نيشابور تلاش‌هايي براي فيروزه‌اي كردن رنگ ديوارها و مغازه‌هاي خيابان‌هاي اصلي شهر نيز انجام گرفت.

سفر به مهد فیروزه جهان ؛ نگین بینالود در چنبره فراموشی

منبع : http://azadun.blogsky.com

نیشابور را قبل از آنکه با عطار و خیام و یا حتی کهن دژش که در حمله مغولها ویران شد، بشناسند؛ با فیروزه اش که گفته می شود قدمتی چند هزار ساله دارد، می شناسند.

براساس شواهد تاریخی، قدیمی ترین سنگ فیروزه جهان که به دست انسان تراش داده شده بود از عمق 5/3 متری زمین در 20 کیلومتری نیشابور کشف شد که بر روی کمربند یک اسکلت انسانی 5500 ساله قرار داشت.روایتی نیز سابقه استخراج و کاربرد فیروزه را در ایران هفت هزار سال قبل می داند، وجود مجسمه گوساله ای که روی آن قطعات فیروزه کار شده بود و در موزه لوور پاریس نگهداری می شود، مؤید این مطلب است.

این سنگ گرانبها به صورت رگه های باریک در میان صخره های آتشفشانی قرار دارد و جایگاه مرغوب ترین آن دامنه جنوبی کوه بینالود است.این معدن با وسعت تقریبی 40 کیلومتر و ذخیره قطعی 8 هزار و 671 تن در 53 کیلومتری شمال غربی نیشابور قرار دارد.

فیروزه ناب یا همان عجمی با رنگ آبی آسمانی، صاف و بدون رگه، گرانبهاترین نوع فیروزه است که در این معدن یافت می شود و حتی از طلا هم گرانبهاتر است، به گونه ای که یک قطعه کوچک آن به اندازه یک لپه و به وزن کمتر از نیم گرم حدود 15 تا 20 هزار تومان ارزش دارد.در دنیا مرغوب ترین فیروزه جهان را به نام فیروزه ایرانی می شناسند و از آن به عنوان معیاری برای سنجش مرغوبیت سایر فیروزه ها استفاده می کنند.

با این وجود چند سالی است که ورود رسمی و غیر رسمی فیروزه هایی به نام مصری یا نوع دیگر موسوم به شیمیایی ( آمریکایی) که در بازار ایران پس از تراش و دانه بندی به نام فیروزه ایرانی و نیشابور به فروش می رسد، این صنعت چند هزار ساله را که موجب زنده نگه داشتن نام ایران در بازار صنایع دستی جهان است، با چالش جدی مواجه کرده است.

فیروزه شیمیایی نوعی فیروزه کمرنگ بوده که در آمریکا با استفاده از روشهای شیمیایی به رنگ آبی سیر درمی آید که با سوء استفاده از ناآگاهی مشتریان به نام فیروزه نیشابور به فروش می رسد.

در این راستا گروه اعزامی قدس با سفر به نیشابور و معدن فیروزه این شهر به بررسی مشکلات و تنگناهای این صنعت پرداخته است.خاطرنشان می شود گزارش تصویری این سفر نیز در چند روز آینده به چاپ خواهد رسید.

 

هم آب، هم نان

 

برای رسیدن به معدن فیروزه نیشابور بعد از طی مسیر در یک جاده آسفالته باید 15 کیلومتر راه خاکی و نامناسب را نیز بپیمایی. این برای ما با آن سابقه ذهنی و آوازه چند هزار ساله ای که از فیروزه داریم، تعجب برانگیز است؛ و از خود می پرسیم راه ارتباطی به معدنی با این گرانبهایی چرا بعد از گذشت سالها هنوز مهجور مانده است.البته بعد دیدن سایت اصلی معدن با چند خانه کاهگلی و کارگرهایی که بدون تکلف مشغول فعالیتند،داشته های ذهنی مان را بیشتر می کند.قبل از رسیدن به معدن و در فاصله چند کیلومتری آن، دو روستای معدن سفلی و علیا- که نخاله های سنگ فیروزه آنها را احاطه کرده بود- توجهمان را جلب می کند.

مهندس سعادتی، مدیر عامل معدن فیروزه نیشابور که از ابتدای سفر همراهی مان می کند: در این باره می گوید: این دو روستا حدود 600 خانوار داشته که به دلیل سنگلاخی بودن زمین منطقه، امکان حفر چاه برای تأمین آب برای مصرف روزانه و کشاورزی وجود ندارد و تنها ممر معاش اهالی آن معدن فیروزه است.وی ادامه می دهد: آب این دو روستا از سفره آب زیرزمینی واقع در 1200 متری تونل اصلی معدن که به وسیله لوله انتقال می یابد، تأمین می شود و می توان گفت اهالی این دو روستا آب و نان خود را از معدن به دست می آورند.

وی در مورد نخاله های سنگ فیروزه اطراف روستا نیز می گوید: این باطله ها توسط اهالی خریداری می شود و دوباره برای پیداکردن فیروزه هایی که در داخل آن می باشد، آنها را مورد ارزیابی قرار می دهند و فیروزه های آن را با عنوان فیروزه درجه 3 به بازار عرضه می کنند.وی خاطرنشان می کند: هر 10 تن این باطله ها بین 40 تا 50 هزار تومان به فروش می رسد.

 

معدن نیمه متروکه

 

تونل اصلی معدن 1800 متر طول دارد که در سمت راست آن کارگاه چاه آبدار در فاصله 250 متری و در غرب آن غار سبز که دو کارگاه اصلی استخراج معدن در آن واقع است، وجود دارد.در این دالانها، تونلهایی به عمق 70 تا 90 متری وجود دارد که به وسیله آنها سنگ فیروزه استخراج می شود.

مهندس سعادتی در خصوص اوضاع کلی معدن می گوید: این معدن تا حدود سه سال قبل به دلیل دولتی بودن و عدم برنامه ریزی و کار هدفمند در آن، نیمه متروکه بود که در سال 81 سازمان توسعه نوسازی با سیاست فعال سازی بخش خصوصی و کاهش تصدی گری دولت، آن را به مدت 25 سال به شرکت تعاونی توسعه معدن فیروزه واگذار کرد.

وی اضافه می کند: معدن قبل از واگذاری به بخش خصوصی زیان ده بود و در حال حاضر به سوددهی رسیده است که توسط اهالی دو روستای مجاور که هم سهامدار معدن و هم در آن مشغول فعالیت هستند، اداره می شود.
مهندس سعادتی با اشاره به جایگاه فیروزه در صنعت و اشتغال منطقه، تأکید می کند: هم اکنون بیش از هزار نفر به طور غیر مستقیم در نیشابور و مشهد در این حوزه فعال بوده و سالانه حدود 20 تا 23 تن فیروزه از معدن استخراج می شود.

وی بیان می کند: در حال حاضر بیشتر مشتریان فیروزه فیروزه تراشان نیشابوری و مشهدی هستند و برای عرضه آن در سطح جهانی با مشکل مواجهند.وی خاطرنشان می کند: روش عرضه فیروزه نیز به صورت مزایده ای و در سه درجه یک، دو و سه انجام می شود که درجه یک آن تا کیلویی یک میلیون و 500 هزارتومان، درجه دو تا 100 هزار تومان و درجه سه آن تا کیلویی 40 هزار تومان به مشتریان عرضه می شود.

مهندس سعادتی با اشاره به اینکه فیروزه عتیقه و آنتیک است، نمی توان روی آن قیمت گذاری کرد، می گوید: به دلیل روش استخراج سنتی و عدم حمایت دولت برای جایگزینی روشهای جدید، دو سوم کار هزینه و تنها یک سوم آن سود است که این رویه به دلیل پرت زیاد ناشی از شیوه استخراج است.

آیرو برزن معافی، مهندس شاغل در این معدن نیز می گوید: روش آزمون و خطا در استخراج معدن موجب افزایش هزینه ها و کاهش بهره وری شده است.وی با اعلام اینکه در حال حاضر کار تولید و فروش فیروزه از انسجام کافی برخوردار نیست، ادامه می دهد: برای رسیدن به جایگاه واقعی در صنعت فیروزه باید در سطح استان زمینه لازم برای تجمیع کارگاههای سطح شهر و برنامه ریزی برای بازاریابی جهانی آن فراهم شود.

 

ژئو توریسم

مهندس ابراهیمی، کارشناس معدن اداره صنایع و معادن نیشابور نیز که در این سفر ما را همراهی می کند نظر دیگری دارد. وی می گوید: شیوه استخراج فعلی معدن در حال حاضر نیز علمی است و تنها تفاوت آن با روشهای نوین به نحوه انفجار آن برمی گردد.

وی می افزاید: در روشهای جدید به جای استفاده از دینامیت، انفجار به شکلی است که روی سنگ اصلی کمترین خسارت وارد می شود.

وی بیان می کند: این روش با کاهش پرت و ضایعات انفجار، بهره وری استخراج را افزایش می دهد و موجب از بین رفتن 20 درصد ضایعات و افزایش 50 درصدی سود می شود.این کارشناس معدن با اشاره به قدمت تاریخی و چند هزارساله معدن فیروزه نیشابور به اهمیت جایگاه ژئوتوریسم این معدن در منطقه اشاره و اضافه می کند: آسفالت شدن 15 کیلومتر جاده خاکی دسترسی به معدن از جاده اصلی با وجود 5 هزار متر تونل حفر شده داخل این معدن با عمق 80 تا 90 متری از عجایبی است که با زدن آسانسورهایی برای جابه جایی افراد می توان به جذب توریست اقدام کرد.

تیشه ای که به ریشه خود می زنیم!

از خاک و نم و تاریکی معدن که جدا شویم، ارزش واقعی فیروزه را باید در کار روی آن جستجو کرد. جایی که هر ضربه استاد فیروزه تراش، سوای به رخ کشیدن هنر ایرانی، باعث افزایش ارزش افزوده این سنگ زینتی می شود.

 

با این وجود فیروزه تراشی نیز به مانند استخراج آن به روش سنتی انجام می شود و پراکندگی کارگاهها در مهد فیروزه جهان به گونه ای است که در نگاه اول از فروغ فیروزه نیشابور اثری نمی بینی!

این رشته از صنایع دستی اگر چه قدمتی به اندازه استخراج فیروزه ندارد، اما به نظر می رسد غبار بی توجهی و فراموشی و نیز عدم حمایت دولتی- قبل از آنکه این هنر وسیله ای برای تجلی هر چه بیشتر فیروزه در صحنه جهانی باشد- آن را به خط پایان نزدیک می کند.آن هم زمانی که به گفته جواد فیروزی، یک فیروزه تراش، هجوم فیروزه های مصری و آمریکایی ریشه این صنعت چند هزار ساله را نشانه رفته است.

وی که مدت چهار سال است در این حرفه مشغول به کار است، در گفت و گو با خبرنگار ما می گوید: این کار را از یک فیروزه تراش در معدن یاد گرفته که وی نیز هم اکنون به مشهد مهاجرت کرده است.

وی با اعلام اینکه در حال حاضر کمتر کسی از استادان فیروزه تراش در این شهر مانده است می گوید: مشهد به مرکز اصلی فیروزه تراشی کشور و فروش آن تبدیل شده است و فعالان فیروزه در نیشابور از بضاعت مالی کافی برخوردار نیستند و کورسوی چراغ این صنعت در نیشابور در حال خاموشی است.

مجید امیر رضا، یک فیروزه تراش نیز با اعلام اینکه 80 درصد بازار فیروزه در دست دلالان است به خبرنگار ما می گوید: شیوه عرضه سنگ فیروزه به صورت مزایده باعث افزایش کاذب قیمتها و ضرر فیروزه تراشها می شود، به گونه ای که فیروزه تراشان سنگ مرغوبی گیرشان نیامده و مجبور به تهیه سنگ مورد نیاز خود از دلالها هستند.این فیروزه تراش اضافه می کند: از سویی مرکز تراش فیروزه از نیشابور به مشهد منتقل شده که هزینه ها را افزایش می دهد، ضمن آنکه چند کارگاه فیروزه تراشی باقی مانده در شهر نیز بسیار پراکنده هستند و حتی بعضی کارگاهها به داخل خانه ها منتقل شده است.

وی اعلام می کند: حتی تقاضای مجتمع شدن فعالان فیروزه نیشابور در یک محل نیز تا به امروز بی نتیجه مانده است.

 

شناسنامه دار کردن فیروزه

کاظم صنایعی نیز که کارگاه فیروزه تراشی دارد، به خبرنگار ما می گوید: سبکها و قالبهای فیروزه تراشی تماماً قدیمی و سنتی است که بر این اساس ایجاد طرحهای نو و جدید در این رشته الزامی می باشد.

وی با اشاره به حمایت دولت از طرحهای کوچک و زودبازده خاطرنشان می کند: با توجه به وجود معدن فیروزه در نزدیکی نیشابور، می توان با احیای دوباره کارگاههای فیروزه تراشی ضمن حل بخشی از بیکاری منطقه، به رشد و شکوفایی این صنعت نیز کمک کرد.وی اعلام می کند: یک کارگاه 12 متری برای 4 نفر فیروزه تراش کفایت می کند، ضمن آنکه قیمت هر چرخ فیروزه تراشی تنها 100 هزار تومان است.

وی اضافه می کند: فیروزه سنگی قیمتی و عتیقه است، بنابراین میزان وزن و کیفیت در قیمتگذاری آن بسیار حایز اهمیت می باشد که می توان با شناسنامه دار کردن این سنگ، ضمن ساماندهی بازار این محصول، از بروز تقلب و فروش فیروزه های شیمیایی به اسم فیروزه ایرانی جلوگیری کرد.

 

به کام دیگران

 

در دنیای امروز سنگهای قیمتی و نیمه قیمتی سهم بالایی در تجارت جهانی بخصوص در صادرات غیرنفتی کشورهای نفت خیز ایفا می کنند.

با این وجود در ایران از میان انواع سنگهای قیمتی و نیمه قیمتی تنها از فیروزه و عقیق بهره برداری می شود و انواع سنگهای قیمتی دیگر به دلیل بی برنامگی یا در موقع بهره برداری از یک ماده معدنی دیگر، دور ریخته می شود و یا هنوز شناسایی و اکتشاف نشده اند.

جایگاه فعلی فیروزه در ایران نیز قبل از آن که مرهون فعالیتها و برنامه ریزیهای کشور برای بهره برداری و گسترش این صنعت باشد، متوجه سابقه چندین هزار ساله اکتشاف و تجارت آن است.

 

فیروزه نیشابور که دیر زمانی در کنار الماسهای آفریقا و زمردهای کلمبیا در صحنه جهانی خودنمایی می کرد، در حال حاضر با سپردن سابقه و قدمت چندین هزار ساله ایرانی خود به ترکها تنها به دلیل تراش این سنگ قیمتی به روشهای نوین در این کشور است.

و تأسف برانگیزتر آنکه این دست پرورده صنعتگران ترکیه به نام "تورکوز" - به معنای سنگ ترک- با همراهی فیروزه آمریکایی، می رود فیروزه چندین هزار ساله ایران را به تاریخ بسپارد.

حقیقت آن است که ما در این زمینه کار زیادی انجام نداده ایم و قضیه جدی تر از آن است که بتوان با نگارش یک گزارش نسبت به آن هشدار داد.

معدن فیروزه نیشابور

منبع :  http://cullinan.blogfa.com

 

مقدمه :

نیشابور را قبل از آنکه با عطار و خیام و یا حتی کهن دژش که در حمله مغولها ویران شد، بشناسند؛ با فیروزه اش که گفته می شود قدمتی چند هزار ساله دارد، می شناسند.قدیمی ترین معدن دنیا با پیشینه بیش از 8000 سال معدن فیروزه نیشابور می باشد . اسکلت یافت شده در شهر شادیاخ در منطقه قدیم نیشابور که با کربن 14 تعیین سن شده و سنی حدود 6000 سال را نشان میدهد، کمربندی از فیروزه بر کمر دارد که نشانه قدمت استخراج فیروزه از این معدن می باشد . براساس شواهد باستان شناسی و معدن کاری قدیمی، مرکز، شرق و شمال ایران دارای کهنترین پیشینه فلزگری می باشند. اواخر هزاره هفتم در ایران را مرحله گذر از عصرنوسنگی به عصر فلزات می دانند، در حالیکه عصر نوسنگی در اروپا تا هزاره چهارم ادامه داشته است.در سال 1966 درفرانسه مجسمه گوسفندی که از فیروزه ساخته شده بود و در موزه ای به نام هنر 7000 ساله ایران به تماشای همگان گذاشته شده بود، این موضوع نیز نشان از آن دارد که تاریخچه استخراج فیروزه در ایران به بیش از 7000 سال میرسد.  معدن فیروزه نیشابور سفره ای فراخ برای گرد آمدن روزی  مردم منطقه می باشد . در میان مردمان اعتقاد بر این است که فیروزه باعث رفع چشم زخم و افزایش رزق و روزی می شود .

 

افسانه هایی راجع به فیروزه :

فيروزه و رنگ دلربايي آن براي قرنها همواره با بشر زندگي کرده است و بتدريج خرافاتي نيز در رابطه با فيروزه بوجود آمده است. در قرن سوم عقيده بر اين بود که با استفاده از جواهرات تزيين شده با فيروزه از افتادن سوار از اسب جلوگيري به عمل مي­آيد. تغيير رنگ فيروزه خيانت زن به مرد را آشکار مي­کرد. در قرن 12نويسندگان عرب مي نويسند که: " فيروزه در هواي پاک و تميز مي­درخشد و در هواي تاريک کم رنگ مي­شود." حتي بر اين عقيده بودند که تغييرات رنگ آن باعث دگرگونی آب و هوا مي­شود. پارسيان بر اين عقيده بودند که بازتاب ماه روي سنگ فيروزه براي آنان خوش شانسي مي­آورد و از آنان در مقابل شيطان محافظت مي­کنند. بعضي بر اين عقيده بودند که نگاه کردن به سنگ فيروزه اثر شفا بخشي روي چشم دارد. در قرن 15 ميلادي فلاسفه بر اين عقيده بودند که تغيير رنگ فيروزه از خواص اين سنگ به هنگام جذب سم است. مارکوپولو نيز راجع به اين سنگ مطالبي نوشته است.

بحث :

عملیات استخراج در معدن فیروزه نیشابور تا 70 سال پیش به صورت روباز انجام می شده است و تا جاییکه امکان داشته رگه را دنبال می کردند تا اینکه کارها به سوی علمی شدن پیش رفته و توسط یک مهندس روس تونل امروزی تعبیه شده که 2 کیلومتر تا سینه ی کوه فاصله دارد(عمق تونل).

استخراج از این معدن به روش اتاق پایه انجام میگیرد. روش اتاق پایه یکی از روش های استخراج است که با توجه به نوع ماده معدنی و پراکندگی آن قسمتهایی را به عنوان پایه باقی می گذاریم و قسمت هایی را استخراج میکنیم. حال با توجه به سنگ درونگیر وگسل ها و سختی سنگ درونگیر سقف اتاق و فاصله ی پایه ها را تعیین می کنند. ممکن مجبور شویم سنگ فیروزه دار را حتی به عنوان پایه انتخاب کنیم.

طبق پروانه استخراج ،از معدن فیروزه نیشابور سالیانه 12 تن فیروزه قابل استخراج است ، اما در حال حاضر با کمک روش های علمی و واگذاری معدن به بخش خصوصی به مقدار 40 تا 50 تن در سال رسیده است.

تخمین میزان ماده معدنی این کانسار مربوط به 15 سال پیش است و اصلاً دقیق نیست چون تا سطح آبهای زیر زمینی است ولی فیروزه باید در محیط اکسیدان تشکیل می شده و زیر زون اکسیدان تصور بر این بوده که فیروزه تشکیل نمی شده اما در حال حاضر فیروزه ای که ما داریم زیر زون اکسیدان است چون مشخص نیست زمانی که فیروزه تشکیل شده عمق آبهای زیر زمینی کجا بوده است. ژنز فیروزه در داخل گسل ها می باشد، گسل مشکان در معدن فیروزه نیشابور نمود دارد .در اواخر ائوسن و اوایل الیگوسن توده ی ماگمایی با ترکیب فسفر دار داشته ایم که موادی مثل اورانیوم ، مس ، و مولیبدن همراه آن بوده سپس یک توده ی دیگر ماگمایی با ترکیب هیدروترمال شامل مس و آهن وارد محیط شده،آبهای فرو رو مس و آهن را حل کرده و در کنار فسفر و آلومینیوم نهشته می کند.فسفات مس آبدار فیروزه آبی رنگ را ایجاد می کند و هر چه کاتیون های آهن اضافه شود به سمت سبز میل می کند.

آلونیت که در زبان محلی پی نامیده می شود یک نشانه ی مهم برای یافت فیروزه می باشد ،معمولاً هر جا آلونیت باشد بعد از آن فیروزه است .

جایی که درزه ها با هم تداخل دارند بهترین فیروزه آنجا یافت می شود.

زمانی که یک سنگ درونگیر تیره سرشار از اکسیدهای منیتیت ، منگنز ، مولیبدن داشته باشیم یک فیروزه محکم و خوش رنگ داریم.

تغییرات آزمایشگاهی روی فیروزه :

 

متاسفانه در سالهاي اخير بعضي افراد سودجو در بعضي نقاط دنيا با سوء استفاده از نام و شهرت جهاني فيروزه  نيشابوري اقدام به تغييراتي روي فيروزه نامرغوب و بدون کيفيت خود کرده و با انجام عملياتي آن را به شکل فيروزه نيشابوري تبديل مي­کنند. چند نمونه از اين روشها به شرح زير است.

Wax treated:

بسياري از فيروزه­هايي که چين صادر مي­کند با استفاده از نوع خاصي از واکس رنگ ثابتي (البته به مرور زمان کم رنگ خواهد شد) به خود مي­گيرد که اثر آن فقط در سطح فيروزه نمايان مي­شود.

 

Stabilization : 

در اين روش از مواد به چسبناک استفاده مي­شود و در طي فرآيند فشار و گرمادهي حفره­هاي درون سنگ که بسيار ريز است را با يک سري رزين پر مي­کنند. اين روش از تغيير رنگ فيروزه جلوگيري کند.

در هر دو روش بالا فيروزه بدست آمده مناسب جواهر سازي نيست ولي متأسفانه برخي با سوء استفاده از عدم اطلاع مشتري سنگهاي کم ارزش را با قيمت بالا و به اسم فيروزه­ نيشابوري به مشتريان مي­فروشند.

 

:Block

 روش سوم به روش Block موسوم است که در آن مخلوطي از رزين پلاستيک و رنگ بصورت بلوکهاي کوچکي با هم مخلوط مي­شوند. در اين روش اصلاً از هيچ فيروزه­اي استفاده نمي­شود و تنها با مخلوط کردن، مواد را به شکل فيروزه در مي­آورند که مي­توان آن را به هر رنگ دلخواه ديگري نيز در مي­آورد.

فیروزه های مصری معمولاً کریزوکلایا کانیهای آبی رنگ دیگر هستند.فیروزه های آمریکایی به صورت شیمیایی رنگ شده اند. و فیروزه های چینی به صورت رزین و پلاستیکی هستند. کریزوکلا بر خلاف فیروزه به زبان می چسبد ولی هنوز در بازار به شکل گسترده گسترش نیافته است.

انواع فیروزه نیشابور :

فيروزه نيشابوري را به 2 دسته اصلي تقسيم مي­کنند:

1- عجمي 2- شجري که این دسته بندی خود شامل موارد زیر است:

انواع فیروزه قبل از تراش:

 

فیروزه عجمی:

گرد و درشت است و دارای فیروزه خالص به رنگ آبی سیر که گران قیمت ترین نوع فیروزه است.

فیروزه عجمی نیم رنگ:

از نوع قبلی کم رنگ تر است.

فیروزه عربی:

فیروزه ای تخت با رنگ آبی سیر است.

فیروزه توفال:

مانند عربی است ولی سنگ آن از میان رفته و فقط لایه ای از فیروزه با رنگ آبی سیر باقی مانده است.

فیروزه توفال نیم رنگ:

از نوع قبلی کمی روشن تر است.

فیروزه توفال سفید رنگ:

رنگ آبی خیلی روشن دارد.

فیروزه چغاله:

فیروزه ای است درشت شبیه فیروزه عجمی اما به رنگ آبی کم رنگ.

فیروزه شجری:

فیروزه رگه دار را گویند.

فیروزه شکوفه:

فیروزه ای است  ریز تر از چغاله و فیروزه کمی دارد.

فیروزه چال یا نرم:

این فیروزه کمی بزرگتر از عدسی در سنگهای معدن دیده می شود.

فیروزه درشت:

سنگهای نسبتا درشتی است که در آن رگه های باریک و  پراکنده و نازک فیروزه دیده می شود که از نازلترین نوع فیروزه نیشابوری است.

شايد باورکردني نباشد ولي فيروزه عجمي باندازه ناخن انگشت يک انسان بالغ در آمريکا تا مرز  ۲۰۰۰دلاربه فروش مي­رسد.

منابع  :

/www.aftab.ir

/www.azadun.blogsky.com

/www.firoozeh-iran.com

/http://fa.wikipedia.org

/www.khorasan.ir

/www.ngdir.com

 

و با استناد به گفته های کارشناسان معدن فیروزه نیشابور

فيروزه – سنگ متولدين اسفند

منبع : http://yakita.blogfa.com

     سنگ فيروزه به عوارض عملكردهاي نادرست كبد و غدد كمك ميكند. چشمها را نيرو ميبخشد و عليه بيماريهاي چشم و گردش خون مؤثر است. التهابات ريوي و بيماريهاي دستگاه تنفسي را درمان كرده ، در برابر افسردگي مفيد بوده و قلب را تقويت ميكند.فيروزه براي همه بيماريها كه بر اثر كمبود مواد غذائي و تغذيه بد ايجاد ميشوند به كار ميرود. معمولاً هنگام پارگي رباطها و تاندونها ، جريان خوني را در بافتهاي عضلاني زيادتر ميكند. همچنين به خاطر درخشش خود ، شادي آور است و اهرمي سودمند براي جبران كمبود اكسيژن ، مسموميتهاي خوني و استرس ميباشد. سنگ فيروزه كمك مؤثري به درمان آن نواحي از بدن كه تحت هجوم ويروس ها و باكتري ها هستند مينمايد. گفته شده فيروزه از عملكرد و شفابخشي بيكران خود آگاهي ندارد.

     هنگاميكه اين سنگ رنگ خود را از دست بدهد يا خرد شود بايد آن را داخل خاك گلدان قرار دهيد. فيروزه سنگي توانمند و حامي به شمار ميرود ، به ويژه اسب و سواركار را از سقوط  ناگهاني در امان نگه ميدارد و در زمان مسافرت از شخص حمايت ميكند (ميتواند طلسم اعضاء و كاركنان هواپيمائي نيز باشد). اين سنگ باعث شادي و نشاط در افراد غمگين و افسرده ميشودو به آنها نيروي لازم براي به انجام رساندن كارهاي سخت با ظرافت و چابكي را منتقل ميكند.

     اين سنگ باعث اعتماد به نفس ميشود و جرأت لازم براي بيان استدلال هايمان را به طور مختصر و با اطمينان خاطر در كنفرانس ها ايجاد ميكند و شخص را در برابر خواب هاي آشفته و كابوس حمايت ميكند. فيروزه نيرو و ارتعاشات منفي ، مضر و آشفته را از ما دور كرده و جذب كننده نيروهاي مثبت ميباشد. اين سنگ سواران و مسافران را در برابر حوادث و سرنوشت بد حمايت ميكند.

     شارژ : با آب نبايد اين سنگ را تميز كرد و تنها توسط نمك خشك دريا بايد اين كار را انجام داد. صابون و مواد شيميائي ديگر فيروزه را خراب ميكند. به هيچ عنوان هم نبايد از نور خورشيد براي شارژ اين سنگ استفاده كرد.

جواهر سازی (ساخت مهره )

شهر سوخته یکی از شهرهای صنعتی اواخر هزاره چهارم پیش از میلاد  در جنوب شرقی ایران بوده است  ودر کارگاه های مختلف  آن اشیاء گوناگونی ساخته می شده است این شهر ، در اواخر هزاره  چهارم پیش از میلاد پایه گذاری شده است  یعنی تقریبا  همان زمانی که شهرهای پیش  از دولت دیگری یا شهرنشینی  در جنوب غرب آسیا شروع به رشد کرده اند  شهر سوخته مانند سایر شهرهای  شبیه  به آن  در حدود نیمه  های  هزاره سوم  پیش از میلاد  بوده است  و پهنه ای بین  سواحل مدیترانه  تا دره سند  با جمعیتی  نزدیک به  ده هزار نفر  در آن زندگی می کرده  و اوج گستردگی آن بین سال های 2500تا 2800پیش از میلاد بوده است نکته مهم درباره شهر سوخته نابودی تقریبا سریع  آن  است اسن شهر 150هکتاری بلافاصله  پس از سالهای 2500پیش از میلاد ،ابتدا به سرعت  رو به زوال  رفته  و تبدیل به  شهرک کوچکی  شده  و سپس در سالهای  1900-2100پیش از میلاد  کاملا از بین رفته است.

جز از سنگ لاجورد  و فیروزه ، تقریبا تمام مواد اولیه و خام به  کار رفته  در شهر سوخته  از ارتفاعاتی که سیستان رادر محاصره دارند  تامین می شده است جز از عقیق  که از بستر رودخانه ها بدست می آمده  بقیه این مواد اولیه  از منطقه چاگای  در جنوب دلتای قدیمی تامین می شده است منطقه چاگای حدود 1000متر بالاتر از سطح دریاست  و مس و رگه های آراگونیت (سنگ معدنی شبیه  کالسیت  اما با تبلور  بیشتر ) برسطح زمین آن دیده می شود  ودر بخش شرقی آن یعنی در دشت برامچه (بهرامچه) مقدار ناچیزی سنگ لاجورد  نیز دیده شده است.

گورهای شهر سوخته این مواد را تاکنون نگاه داشته اند  و چنانکه بیشتر نیز اشاره شد بسیار متحمل است  که بخش مهمی از سنگ لاجورد  استفاده شده  در میانرودان ، غرب ایران و سواحل سوریه  وفلسطین  و نیز مصر  از طریق همین سیستان ، حداقل تا حدود 2400 پیش  از میلاد ، به این سرزمین ها  رسیده باشد.

 لوحه های سومری  که داستان های شاهان  اولیه  اروک  مانند انمرکار و لوگان باندا و گیلگمش را در نیمه نخست هزاره سوم  پیش از میلاد  نقل کرده اند  از سرزمین در انتهای شرق یاد می کنند  که شاهی نیرومند  آن را اداره  می کرده  و کنترل سنگ های گرانبها را در دست داشته است  این شهر- کشور در متون سومری با نام «ارت» خوانده شده و محل آن نیز در شرق شعر بزرگ ایرانی  انشان یا تپه ملیان امروزی در فارس دانسته شده است.

باستان شناسان و پژوهشگران تاکنون اماکن  و محل های مختلفی  را در شهر ارتایسومری دانسته اند  که در میان آنها  می توان  از منطقه لرستان ، مناطق جنوبی مازندران  و یا در حقیقت تپه حصار ، مجموعه مناطق همدان ،نهاوند ،کرمانشاه ،سنندج ،شهر سوخته  و حتی مناطق جنوبی دریاچه ارومیه نام دارد با پژوهش های جدیدتر  باستان شناسان امروزه مشخص شده است  که به دلائل مختلف هیچ یک از اماکن  بالا نمی توانسته  محل شهر – دولت سومری  ارت باشد  و شهر سوخته تنها جایی است  که تا حدودی از  خصوصیات  و توصیفات الواح سومری برخوردار است  که البته  بنا بر دلیلی که دکتر یوسف مجید زاده بعد ارائه کرد شهر سوخته نیز نمی توانسته با ارت منطبق باشد  بنابراین تنها محلی  که براساس یافته های باستان شناسان شهداد  در استان کرمان است  که یکی از مراکز مهم تولید اشیاء تزئینی  بوده و از سوی دیگر جز از مختصات  جغرافیایی تشریح شده در لوحه های سومری ، اشیاء ساخته شده  از مواد خام نامبرده  شده  در آن الواح  نیز به وفور  در آن یافت می شود  کاوش های بعدی شهداد و یافته های جدیدتر  میرعابدین کابلی و کشفیات  اخیر دشت سبزواران  نیز این نظریه مجید زاده  را تایید می کنند و تاکنون نظریه ای یقینی و عملی دال بر رد این ادعا عنوان نشده  است  در هر حال ، با اذغان  این مطلب  که در هر صورت محلارت ، اگر نه در شهر سوخته  و حتی اگر نه در شهر شهداد ،اما به هر حال  در مشرق ایران بوده ،به این نتیجه می رسیم  که روابط  بازرگانی  و مبادله کالا بین سرزمین های شرقی  فلات  ایران  و میانرودان  طی هزاره سوم پیش از میلاد  به گرمی برقرار  بوده است.

با آنکه  تاکنون در شهر سوخته  بقایای  گورستان  قابل مقایسه  با گورستان  سلطنتی  اور پیدا نشده ، اما با توجه  به گسترش و وسعت  گورستان شهر سوخته این را باید یک تصادف محض به شمار آوریم ، زیرا در حال حاضر  کمتر از 500تدفین از25000الی 40000گور  تخمینی  در این شهر حفاری شده است  در هر حال چند تدفین پیدا شده  در شهر سوخته  ویژگیهای خاصی دارند  که می توان گفت  آنها را از گورهای معمولی  جدا می کنند در این میان بویژه باید از تدفین شماره 731نام برد  در میان اشیاء گوناگون پیدا شده  در این قبر، به خصوص باید  به یک تخته بازی  چوبی  منقوش به نقش ماری  که دم خود را گاز گرفته و مهره همراه آن توجه کرد درست به همان شکل و با همان اندازه تعداد خانه،تخته بازی دیگری در او پیدا شده  و تاریخ آن همانند  گور شهر سوخته  احتمالا به سده های آخر هزاره سوم  پیش از میلادمی رسد  این شباهت حیرت انگیز است  که از نزدیکی و ارتباط این دو شهر با یکدیگر سخن می گویند  شباهت بسیار زیاد  صفحه بازی  شهر سوخته  با صفحه بازی او در میانرودان،یکی از دلایل  ارتباط بین این دو مرکز تمدنی  بسیار مهم در شرق و غرب  خاورمیانه  هزاره سوم  پیش از میلاد است  و هرچند که بدرستی نمی توان گفت  که در این زمینه  و یا بسیاری از زمینه های  دیگر ،کدام یک از این دو سرزمین  مبردع و مبتکر  این بازی بوده اند  اما قدمت وجود طاس های پیدا شده  در سرزمین شرق میانرودان  و همچنین قدمت  بیشتر و حدود یکصد ساله تخت  بازی شهر سوخته  نسبت به بازی اور ،نشان دهنده  قدیمی تر بودننمونه شهر سوخته نسبت به همتای میانرودانی خود است  بازی شهر سوخته  حدود 80الی 100سال  پس از ابداع  آن در شهر سوخته به میانرودان رسیده است  موارد مشابه دیگر  نشان می دهد  که حکمرانان میانرودانی  پنج هزار سال پیش ،نه تنها جذب کننده  مواد معدنی و پر ارزش  زمان خود  بوده اند  بلکه به مانندکشور های مهاجر  پذیر  امروزی ،جاذب مغزهای متفکر  و مبدع زمان  خود در  اقصی نقاط عالم به شمار می رفته اند  و یا در حقیقت  جاذبه های میانرودان  در دنیایباستان باعث مهاجرت  و جذب اندیشه های نو و تازه به این سرزمین ثروتمند بوده است .

نتیجه بحث بالا آن است  که اینگونه تدفین ها،هرچند چند نه در طبقه  سلطنتی ،امادر طبقه خاص ای متداول بوده  است  مردم عادی جامعه شهر سوخته  نیز بدون شک برای ساخت و استفاده اشیاء  تزیینی  خود از سنت های محلی سود  می برده اند  مهره های ساخته شده  از سنگ های نیمه گرانبها ی امروزی و بسیار گرانبهای دیروزی  شهر سوخته به مصرف ساخت گردنبند ،بازوبند ،دستبند  و یا پابند  می رسیده اند  و یا به شک مهره  های  مجرد  و ایزوله  تنها در کنار گردن  یا لگن خاصره  و یا پاهای مدفونین کار گذاشته می شده اند  این همه ها  داخل گورهای زنان  و مردان  و کودکان  پیدا می شوند  نکته قابل توجه  انکه هیچ گونه سربند  و یا سینه بند  مزین به مهره ها  آن چنان که  در میانرودان  و یا حتی در روستاهای امروزی تحت تسلط تازیان ، در یمن و عربستان  و سواحل جنوبی خلیج فارس  پیدا می شوند ، در این جا  دیده نمی شوند  و تنها در یک مورد خاص ، یعنی تدفین شماره 1703که در سال 1377 گروه باستان شناسان شهر سوخته و  دهانه غلامان حفاری کرده اند  این ظن می رود  که مهره های پیدا شده  مربوطه به منجوق دوزی  پارچه و یا لباس زن  مدفون شده است  که صحت آن هم هنوز محل تردید است.

مهره های شهر سوخته  به شکل های  مختلف  و از مواد گوناگونی  چون سنگلاجورد ،فیروزه ، عقیق ،کریستال صخره ای ،کالسیت ،سنگ آهک ،مرمر،سنگ صابون،کلرایت،صدف های دریایی،استخوان فلز و در موارد نادری از لاء ساخته  شده اند  و مجموعه آن تشکیل دهنده  گردنبند  یا دستبندهایی از ترکیب چند سنگ با رنگ های مختلف  بوده است  بررسی های انجام شده  نشان داده اند  که مهره های بیشتر از سنگ لاجورد  ،فیروزه و عقیق ساخته شده اند  یکی از  نکات بسیار مهم  قابل اشاره آن است  که در گورستان شهر سوخته  و در گورهای صنعتگران  ،جز مهره های  مورد بحث ابزار کار این صنعتگران  نیز حفظ شده است  در تدفین شماره 2701  گروه سازمان  میراث فرهنگی کشور در سال 1377 حفاری کرده اند تعداد قابل  توجهی نوک مته ،اره، تراشه  و قطعات نیمه تمام  مهره ها  و ابزارهای مورد لزوم سنگ تراش  دیده شده است.

 در کارگاه های شهر سوخته  که گاهی داخل  خانه های مسکونی  قرار داشته  اند شکسته ها و خرده ریزه  و تراشه های سنگ ها با تیغه های  فلینت و نوک مته ها و نیز مهره های شکسته  و ناقص  و یا ناتمام  در بخش های حفاری  شده دیده می شوند .  اما با گسترش شهر سوخته  و تبدیل  آن از یک شهر کوچک به پایتخت تمدنی رودخانه هیرمند نحو سازماندهی کار  نیز به صورت رادیکالی تغیییر کرد  آثار این تغییر  و تبدیل از حدود سالهای 2700 به بعد  دیده  می شود  که بقایا و اثر کار در مهره  ها  به شکل های مختلف  در حیاط خانه ها ،فضای سرباز  و اتاق ها کمتر و کمتر دیده می شود  اما در کنار شهر  و بخش غربی  آن در همین تاریخ شاهد گسترش  و پیدایی قسمت های کوچکی همانند  راسته های بازارها هستیم  که محل کار و داد و ستد  صنعتگران بوده است در همین جاهاست  که کارگاه های سنگ تراشی،سفالگری ،فلز کاری و مهره ی سازی ایجاد  شده  و نیز  طی همین دوره است  که در شهر خانه های حصار دار و بناهای  بسیار بزرگی ساخته می شود این نکته  که لایه های بالایی شهر ، به ویژه  پس از متروک شده  کامل آن  حتی در زیر کف اتاق ها  در اثر فرسایش باد  از بین رفته اند کار تشخیص علت  این خرابی و متروک شدن  آن را مشکل  می کند  واز سوی دیگر  آگاه نیستیم  که بر سر طبقه صنعتگر  و کارگر  این شهر  چه آمده است  اما متون  میانرودانی اواخر هزاره سوم  و اوائل  هزاره دوم  بدون کمترین اشاره  به این حوادث ، در آن زمان می نویسند  که سنگ لاجورد  و عقیق و سایرمحصولات  ملوخا  که بنا به تصورات برخی از باستان شناسنان  در بخش های جنوب غربی تمدن هندی  واقع شده بود از حاصلخیز تر  و پر رونق تر باشد  تا در این سرزمین های  جدید تر بتوانند به  کارهای سنتی خود ادامه  دهند در حال حاضر  و حتی با توجه  به پژوهش های باستان شناسان  درباره محل ملوخا  که جانشین ارت شده و برخی آن را با سواحل عمان  و برخی دیگر آن را با سواحل جنوبی هندوستان برابر می دانند  سخن نمی گوییم اما برخی از شواهد  باستان شناختی ، که بتوانیم  محل شهر ملوخارا  که جانشین ارت شده است جستجو کنیم.

روش کار و تراش سنگ های نیمه بهادار

روشن است  که برای پاسخ   به درخواست  و تقاضای  جوامع شهری  برای داشتن اشیاء تجملی ، همچون  جنبه های دیگر  زندگی اجتماعی ، طبقه کارگر متخصص در  در جامعه   به وجود آمد از اواخر دوران  پارینه سنگی  به بعد  سنگ تراشان پاره وقت  آغاز به تراش سنگ ها و تبدیل آنها  به اسلحه و ابزار شکار  کردند  و بعد ها با تحولات صورت  گرفته از دوران نوسنگی  به بعد  و به خصوص از دوران آغاز شهر نشینی  ، گروهای کارگران  متخصصی در جوامع ظاهر شدند  و سنگ تراشان  از صورت پاره وقت  بیرون  آمده  و به صنعتگران  تمام وقت  تبدیل  شده بودند  به شکل  ابزار  کارهای شکسته  و سالم ،  اره ،  پیکان ، نوک پیکان و  قطعات خرده  سنگ  های  گوناگون  در میا ن بقایای لایه های  مختلف  تپه های باستانی دیده می شود . جز از آن  چنانکه پیشتر دیدیم  در میان گورهای این جوامع   نیز کم  و بیش آثار کارهای این کارگران  تمام وقت ، چه به شکل  کامل  و تمام  شده  و چه به شکل  کارهای نیمه تمام  و ناقص و چه به صورت ابزار کارهای گوناگون  پیدا  می شوند  این گروه از مواد  و آثار باقی مانده  برای شناسایی ابزاهای کار ، نوع سنگ ها  و مواد گوناگون  و همچنین روش های کار  در دینای باستان مفید هستند.

روش کار در روی سنگ لاجورد.

 کار در روی سنگ لاجورد در چند مرحله جداگانه انجام می گرفته است قطعات سنگ پس از استخراج ابتدا به قطعات کوچکتری  که به آسانی  قابل حمل و نقل بوده اند تقسیم می شده و در همان مرحله تا حدودی سایش داده می شده اند  و سطح سنگ  از لایه های آهکی  و کریستالی  که روی آن  را می پوشانیده  پاک می شده است  در مرحله بعدی متناسب با شکل شی ءی دلخواه که بیشتر اوقات مهره بوده ، سنگ آماده تراش و کار می شده  و با یک اره از  جنس  فلینت ، شیاری اولیه  با عمقی کمی بیشتر از یک میلی متر  برای برش  در سطح آن ایجاد می شده  و سپس آن  را به قطعات کوچکتری تقسیم می کرده اند  تیغه های  مورد استفاده  برای ایجاد این شیارها  معمولا 3تا4سانتیمتر طول داشته اند  این قطعات سپس  با سایش و اره کردن به قطعات  کوچکتری  تقسیم می شده اند  تا اندازه دلخواه  برای ساختن  مهره مورد نظر  به دست آمده است  پس از تهیه هسته اصلی مهره ، ابتدا گوشه  های بلوک  کوچکی سنگی  را با همان روش بریده  و زاویه های به وجود آمده  را می ساییدند  تا اینکه سطح خارجی بلوک کوچک سنگی را به شکل دلخواه نزدیک می شده است در این مرحله و پیش ازصیقل نهایی، کار سوراخ کردن  که ظریف ترین و سخت ترین  قسمت کار بوده  ،آغاز می شده است  مرحله ایجاد سوراخ  و حفره حساس ترین مرحله کار مهره سازی بوده  و در بسیاری از مواقع صنعتگر  به دلائل گوناگون  موفق به انجام این کار  نمی شده  و کار  را به صورت نیمه  تمام  رها می کرده  و یا مهره  شکسته  و ناقص را دور می انداخته است   و همین  قطعات به ظاهر بی مصرف  و از بین رفته امروزبه  باستان شناسان  کمک می کنند  تا به دقایق و ظرایف این کار  در جوامع باستانی پی ببرنند  آثار این گونه  کارهای نیمه تمام  و یا شکسته و از بین رفته  درشهر سوخته بسیار دیده  شده  است  کار سوراخ کردن مهره ها به مته های چرخان با نوک مته های  بسیار ظریف  ازهر دو سوی مهره  انجام می گرفته است  طول نک مته ها به طور متوسط 11 میلی متر  بوده  و با دقت فراوان از آنها استفاده می شده است  صنعتگران  برای کم کردن ریسک شکستن  و ناقص شدن مهره ، کار سوراخ کردن مهره ها را در دومرحله  جداگانه  انجام می داده اند  کار سوراخ کردن  یک بار از یک سو  و دیگر  بار از سوی دیگر  به تناوب آغاز  می شده  تا اینکه دو سوراخ در یک نقطه  به هم متصل می شده اند  تنها پس از اینکه  سوراخ کردن  با موفقیت  به سرانجام می رسیده است ظریف کاری و تمیز کردن نهایی  آغاز می شده  و مهره ابتدا  با دقت تمام   صیقل داده می شده  و سپس به به احتمال زیاد سطح خارجی آن  با قطعات چرم  چربی کاملا براق و شفاف می شده است این روش کار مراحل مختلف  آن جز از مرحلهنهایی یعنی برق اندازی  و شفاف کردن سطح خارجی  مهره،  در شهر سوخته دیده شده  است  در تپه حصار نیز  با ظرافت کمتری  رایج بوده است  در حقیقت روش مهره سازی در همه جا یکسان بوده  اما به نظر می آید  که نوع ابزار کار  در هر جایی بسته  به سنتهایمحلی ، با جای دیگر  تفاوت داشته است  نمونه هایی از تفاوت  های جزیی روش سبک کار  در کارگاه های شهر سوخته  و تپه حصار  دیده شده است.

در شهر سوخته بیش از 200نوک مته در زمینی به مساحت 100 متر مربع  از اتاق های دوره دوم استقرار  جمع آوری شده و هزاران  تراشه و خرده سنگ  لاجور و عقیق ،چه به صورت مهره  های شکسته  و چه به صورت خرده  ریزه ،دیده  شده است علاوه بر آن تعداد 71 قطعه فیروزه ،که حدود 20% فیروزه  های پیدا شده  شهر سوخته را تشکیل می دهد  نیز از همین قسمت  جمع آوری شده است با انجام آزمایش  های مختلف  و بررسی بسیار دقیق  در روی نوک  مته های جمع آوری شده در این بخش روشن شده  که از آنها برای تراش سنگ لاجورد  و عقیق استفاده می شده است  در روی 60عدد از نوک مته  هاآثار گرد سنگ لاجورد ودر روی تنها  یکی از آنها  اثر گرده عقیق وجود  داشته است   همین گونه گرده ها در روی نوک مته های پیدا شده از تپه حصار نیز دیده  می شود.

 بررسی و بازدید  دقیق میکروسکپی  در روی سوراخ های مهره هانشان  داده  که چرخ مته ها ، که به دو صورت و شکل مختلف وجود داشته اند  و شکل آنها  در تصاویر  به جای مانده  از قبر های مصری  متعلق به همین ادوار ،  باقی  مانده  به صورت متداوم  و یکنواخت بوده است صنعتگر مهره  مورد نظر  که در روی یک قطعه  چوب  ثابت قرار می داده است  نوک مته سنگی ظریفی بوده  که روی  یک دسته چوبی  کار  می گذاشته اند  و کمان به چرخش  در می آمده  و مهره  را سوراخ می کرده است.

در یکی از گورهای سقارا  در مصر ، صنعتنگر از  سه سنگ  تقریبا  بیضی شکل  به عنوان وزنه  استفاده  کرده  که طناب یا تسمه ای  دور آن پیچانده شده بودو هر سه سنگ  به بدنه مته اصلی  متصل  بودند  و با چرخش سریع این وزنه  های سنگین ،مته و نوک  آن را به چرخش  در آمده و سوراخ مورد نظر را ایجاد  می کرده است  نمونه های این وزنه ها  در سطح شهر سوخته  نیز بدست امده است  و در کاوش های سال 1378  نیز یکی  از این وزنه ها  همراه با سایر ابزار سنگ تراشی  در مربع IUA  گورستان شهر پیدا شده است.

روش کار در  روی سنگ فیروزه

 روش کار  در روی سنگ فیروزه  و سنگ لاجورد  تقریبا یکسان بوده  و احتمالا در کارگاه های مشترکی  انجام  می گرفته ، اما  چنان  که بیشتر  نیز گفته شد  مقدار  فیروزه  در شهر سوخته از سنگ لاجورد  بسیار کمتر  بوده  است . یکی از تفاوت های اساسی  فیروزه  با سنگ لاجورد آن است  که اگر فیروزه  مدت زمان بسیار طولانی  در معرض اکسیژن  و هوا  قرار گیرد  به تدریج  رنگ خود را از دست داده  و پودر می شود  تفاوت دیگر در اندازه  های این سنگ  ها  درزمان استخراج  آنهاست و چون سنگ فیروزه  در زمان استخراج  به اندازه های کوچک  و حداکثر  به بزرگ تخم پرندگان  به دست می آمده  و یا حداقل  قطعات  پیدا شده  در کاوش ها از این اندازه  بزرگتر  نبوده اند  نیازی به برش  اولیه  و قطعه قطعه شدن  نداشته است.

همانند  تپه حصار ، در شهر سوخته نیز،  کار سوراخ کردن مهره های فیروزه  با همان روش  و همان نوک  مته های مورد  استفاده  برای کار در روی سنگ  لاجورد ، انجام می گرفته است  در روی هیچ یک از  نوک  مته های پیدا شده  در شهر سوخته  اثر پودر  فیروزه  دال بر استفاده از این مته ها برای سوراخ کردن مهره های فیروزه ای  دیده نشده  اما از آنجا  که در روستاهای آسیای  مرکزی  نزیدک به معادن فیروزه  قزل قوم ازبکستان  و در تمدن کلته مینار  همزان با  شهر سوخته  از همان ابزار  و همان روش برای سوراخ کردن فیروزه استفاده  می شده  می توانیم  این روش کار را در مورد شهر سوخته  نیز  صادق بدانیم.

روش کار در روی عقیق

 برای کار در روی سنگ های عقیق ،مراحل  دیگر  و ابزاری کاملا متفاوت  با کار  برروی سنگ لاجورد  و فیروزه و لازم  بوده است علی رغم مصرف بسیار بالای  عقیق  در جوامع باستانی ، به دلیل وجود معادن  نسبتا زیاد  این سنگ ، روش کار و تکنیک ساخت  اشیاء  عقیقی از دشت های  سند تا میانرودان  و طبعا  شهر سوخته  یکسان بوده است . کارگاه ها و گورهای صنعتگران  عقیق در اور و اوروک  و کیش و شهداد  و شوش و شهر سوخته  و چانهودارو  و لوتا همگی  نشان از وجود  این کارگاه ها  و این صنعتگران  می دهند.

برای ساخت مهره های عقیق ، ابتدا قطعات قلو  سنگ های پیدا شده  در بستر رودخانه ها  و بلوک های رگه دار  را جمع آوری می کردندو سپس همانند  هسته های اولیه  و اصلی سنگ چخماق و بر مبنای بزرگی  و کوچکی  آنها را می آورده اند این مهره ها سپس ساییده  شده و به شکل  استوانه ای یا کروی  و گاهی به شکل  دیسک درمی آمده اند.

سایش این  سنگ  با ساییدن آن در روی سنگ های سخت متامورفیک  صخره ای انجام می گرفته  که اثر خراش  آنها در صورت عدم سایش  و صیق دادن  در مرحله بعدی برروی مهره های عقیق  نیمه تمام و یا شکسته  دیده می شوند  کار سوراخ کردن مهره عقیق نیز مانند مهره های  لاجور  وفیروزه  پس از انجام صیقل نهایی آن آغاز می شده .و برای  این کار از نوک مته هایی به طول 2 تا 4 سانتی  متر به  قطر 2 تا 4 میلی نتر  استفاده می شده است این نوک مته ها بسیار مقاوم  ت از نوک مته های استفاده شده  برای لاجورد  و فیروزه بوده اند  با گذشت زمان  و استفاده زیاد از نوک مته ها برای سوراخ کردن عقیق ها  کیفیت آنها  مرغوب تر  و قابلیت  کاربردی آنها  بهتر می شده است  زیرا به شکل استوانه ای کاملا صاف و  لوله ای در می آمده  و طول آنها نیززیادتر  می شده است  روش سوراخ کردن  مهره های عقیق  همان روش  ایجاد دو سوراخ  از دو سوی مهره بوده  که اجازه می داده  سوراخ های حتی  به عمق حدود  10سانتی متر  در روی مهره های عقیق  ایجاد شود  در موقع سوراخ کردن ، به تناوب ابتدا  دی ریک سو  و بعد در سوی دیگر مهره،  سوراخ های اولیه ای  به عمق یک سانتی متر  حفر می شده  و سپس مرتب محل نوک  مته  از یک سو  به سوی دیگر جابه جا می شده  تا هر دو سوراخ  به هم راه پیدا کنند  عمل سوراخ کردن  به این دلیل  از یک سو  انجام نمی گرفته که از فشار زیاد  بر یک سوی مهره  کاسته شودبه این ترتیب  خطر شکستن آن کمتر شود.

گورهای مختلفی متعلق به سنگ تراشان شهر سوخته پیدا شده است  گور شماره 12 مربوط به سال های2500-2400سال پیش از میلاد  مربوط  به یک سنگ تراش بوده است گور شماره 77(2400تا2300پیش از میلاد) مربوط به  یک عقیق تراش  و مهره ساز کلرایت  و گورشماره 2701 مربوط به  مهره ساز  دیگری بوده  که وسایل و ابزار کار  و مواد اولیه  کار  وی  همگی  در انبانی احتمالا چرمی ، که پوسیده  و از بین رفته است در زیر پای وی  دفن شده بوده است.

با بررسی آثار باقی مانده سنگی  می توان به نتایج گوناگونی رسید  که حاصل نظم  و نظام نوین  اجتماعی (شهرنشینی) بوده  که عبارتند از  تجارت  و مبادله کالا با سرزمین هایی در فاصله  های  مختلف ، ایجاد تخصص  و کار  تمام وقت  صنعتگران  در شهر ها  که با جداسازی  کارگاه  های  صنعتی  از محله  های دیگر  شهر صورت  می گرفته  و بالا خره  تقسیم بندی طبقاتی  اجتماعی  و افراد صنعتگر  بر اساس نوع کاری که انجام  می داده اند.

Turquoise

From Wikipedia, the free encyclopedia

• Learn more about using Wikipedia for research •

Jump to: navigation, search

For other uses, see Turquoise (disambiguation).

Turquoise
Turquoise pebble, one inch (2.5 cm) long. This pebble is greenish and therefore low grade
General
Category	Mineral
Chemical formula	CuAl6(PO4)4(OH)8·4H2O
Identification
Color	Blue, blue-green, green
Crystal habit	Massive, nodular
Crystal system	Triclinic
Cleavage	Good to perfect - usually N/A
Fracture	Conchoidal
Mohs Scale hardness	5-6
Luster	Waxy to subvitreous
Refractive index	1.61-1.65
Birefringence	+0.040
Streak	Bluish white
Specific gravity	2.6-2.9
Fusibility	Fusible in heated HCl
Solubility	Soluble in HCl
References	^[1]^[2]^[3]

Turquoise is an opaque, blue-to-green mineral that is a hydrous phosphate of copper and aluminium, with the chemical formula CuAl₆(PO₄)₄(OH)₈·4H₂O. It is rare and valuable in finer grades and has been prized as a gem and ornamental stone for thousands of years owing to its unique hue. In recent times turquoise, like most other opaque gems, has been devalued by the introduction of treatments, imitations, and synthetics onto the market, some difficult to detect even by experts.

The substance has been known by many names, but the word turquoise was derived around 16th century from the French language either from the word for Turkish (Turquois) or dark-blue stone (pierre turquin).^[4] This may have arisen from a misconception: turquoise does not occur in Turkey but was traded at Turkish bazaars to Venetian merchants who brought it to Europe.^[4] The colour, however, has been employed extensively in the decorative tiles adorning Turkish places of worship and homes for hundreds of years, beginning with the Seljuks, and the association quite possibly has caused the name to take root.

 

[edit] Properties of turquoise

Even the finest of turquoise is fracturable, reaching a maximum hardness of just under 6, or slightly more than window glass.^[2] Characteristically a cryptocrystalline mineral, turquoise almost never forms single crystals and all of its properties are highly variable. Its crystal system is proven to be triclinic via X-ray diffraction testing. With lower hardness comes lower specific gravity (high 2.90, low 2.60) and greater porosity: These properties are dependent on grain size. The lustre of turquoise is typically waxy to subvitreous, and transparency is usually opaque, but may be semitranslucent in thin sections. Colour is as variable as the mineral's other properties, ranging from white to a powder blue to a sky blue, and from a blue-green to a yellowish green. The blue is attributed to idiochromatic copper while the green may be the result of either iron impurities (replacing aluminium) or dehydration.

The refractive index (as measured by sodium light, 589.3 nm) of turquoise is approximately 1.61 or 1.62; this is a mean value seen as a single reading on a gemmological refractometer, owing to the almost invariably polycrystalline nature of turquoise. A reading of 1.61–1.65 (birefringence 0.040, biaxial positive) has been taken from rare single crystals. An absorption spectrum may also be obtained with a hand-held spectroscope, revealing a line at 432 nanometres and a weak band at 460 nanometres (this is best seen with strong reflected light). Under longwave ultraviolet light, turquoise may occasionally fluoresce green, yellow or bright blue; it is inert under shortwave ultraviolet and X-rays.

Turquoise is insoluble in all but heated hydrochloric acid. Its streak is a pale bluish white and its fracture is conchoidal, leaving a waxy lustre. Despite its low hardness relative to other gems, turquoise takes a good polish. Turquoise may also be peppered with flecks of pyrite or interspersed with dark, spidery limonite veining.

[edit] Formation

As a secondary mineral, turquoise apparently forms by the action of percolating acidic aqueous solutions during the weathering and oxidation of pre-existing minerals. For example, the copper may come from primary copper sulfides such as chalcopyrite or from the secondary carbonates malachite or azurite; the aluminium may derive from feldspar; and the phosphorus from apatite. Climate factors appear to play an important role as turquoise is typically found in arid regions, filling or encrusting cavities and fractures in typically highly altered volcanic rocks, often with associated limonite and other iron oxides. In the American southwest turquoise is almost invariably associated with the weathering products of copper sulfide deposits in or around potassium feldspar bearing porphyritic intrusives. In some occurrences alunite, potassium aluminium sulfate, is a prominent secondary mineral. Typically turquoise mineralization is restricted to a relatively shallow depth of less than 20 m, although it does occur along deeper fracture zones where secondary solutions have greater penetration or the depth to the water table is greater.

Although the features of turquoise occurrences are consistent with a secondary or supergene origin, some sources refer to a hypogene origin. The hypogene hypothesis, which holds that the aqueous solutions originate at significant depth, from hydrothermal processes. Initially at high temperature, these solutions rise upward to surface layers, interacting with and leaching essential elements from pre-existing minerals in the process. As the solutions cool, turquoise precipitates, lining cavities and fractures within the surrounding rock. This hypogene process is applicable to the original copper sulfide deposition; however, it is difficult to account for the many features of turquoise occurrences by a hypogene process. That said, there are reports of two phase fluid inclusions within turquoise grains that give elevated homogenization temperatures of 90 to 190 ^oC that require explanation.

Turquoise is nearly always cryptocrystalline and massive and assumes no definite external shape. Crystals, even at the microscopic scale, are exceedingly rare. Typically the form is vein or fracture filling, nodular, or botryoidal in habit. Stalactite forms have been reported. Turquoise may also pseudomorphously replace feldspar, apatite, other minerals, or even fossils. Odontolite is fossil bone or ivory that has been traditionally thought to have been altered by turquoise or similar phosphate minerals such as the iron phosphate vivianite. Intergrowth with other secondary copper minerals such as chrysocolla is also common.

[edit] Occurrence

Massive turquoise in matrix with quartz from Mineral Park, Arizona.

Turquoise was among the first gems to be mined, and while many historic sites have been depleted, some are still worked to this day. These are all small-scale, often seasonal operations, owing to the limited scope and remoteness of the deposits. Most are worked by hand with little or no mechanization. However, turquoise is often recovered as a byproduct of large-scale copper mining operations, especially in the United States.

[edit] Iran

For at least 2,000 years, the region once known as Persia, has remained the most important source of turquoise, for it is here that fine material is most consistently recovered. This "perfect colour" deposit, which is blue naturally, turns green when heated because getting dehyrated is restricted to a mine-riddled in Neyshabur,^[5][6][7] the 2,012-metre mountain peak of Ali-mersai, which is tens of kilometers from Mashhad, the capital of Khorasan province, Iran. A weathered and broken trachyte is host to the turquoise, which is found both in situ between layers of limonite and sandstone, and amongst the scree at the mountain's base. These workings, together with those of the Sinai Peninsula, are the oldest known.

Iranian turquoise is often found replacing feldspar. Although it is commonly marred by whitish patches, its colour and hardness are considered superior to the production of other localities. Iranian turquoise has been mined and traded abroad for centuries, and was probably the source of the first material to reach Europe.

[edit] Sinai

Since at least the First Dynasty (3000 BCE), and possibly before then, turquoise was used by the Egyptians and was mined by them in the Sinai Peninsula, called "Country of Turquoise" by the native Monitu. There are six mines in the region, all on the southwest coast of the peninsula, covering an area of some 650 km². The two most important of these mines, from a historic perspective, are Serabit el-Khadim and Wadi Maghareh, believed to be among the oldest of known mines. The former mine is situated about 4 kilometres from an ancient temple dedicated to Hathor.

The turquoise is found in sandstone that is, or was originally, overlain by basalt. Copper and iron workings are present in the area. Large-scale turquoise mining is not profitable today, but the deposits are sporadically quarried by Bedouin peoples using homemade gunpowder. In the rainy winter months, miners face a risk from flash flooding; even in the dry season, death from the collapse of the haphazardly exploited sandstone mine walls is not unheard of. The colour of Sinai material is typically greener than Iranian material, but is thought to be stable and fairly durable. Often referred to as Egyptian turquoise, Sinai material is typically the most translucent, and under magnification its surface structure is revealed to be peppered with dark blue discs not seen in material from other localities.

In proximity to nearby Eilat, Israel, an attractive intergrowth of turquoise, malachite, and chrysocolla is found. This rock is called Eilat stone and is often referred to as Israel's national stone: it is worked by local artisans for sale to tourists.

[edit] United States

A selection of Ancestral Puebloan (Anasazi) turquoise and orange argillite inlay pieces from Chaco Canyon (dated ca. 1020–1140 CE) show the typical colour range and mottling of American turquoise.

Bisbee turquoise commonly has a hard chocolate brown coloured matrix, and is considered some of the finest in the world.

The Southwest United States is a significant source of turquoise; Arizona, California (San Bernardino, Imperial, and Inyo counties), Colorado (Conejos, El Paso, Lake, and Saguache counties), New Mexico (Eddy, Grant, Otero, and Santa Fe counties) and Nevada (Clark, Elko, Esmerelda County, Eureka, Lander, Mineral County and Nye counties) are (or were) especially rich. The deposits of California and New Mexico were mined by pre-Columbian Native Americans using stone tools, some local and some from as far away as central Mexico. Cerrillos, New Mexico is thought to be the location of the oldest mines; prior to the 1920s, the state was the country's largest producer; it is more or less exhausted today. Only one mine in California, located at Apache Canyon, operates at a commercial capacity today.

The turquoise occurs as vein or seam fillings, and as compact nuggets; these are mostly small in size. While quite fine material—rivalling Iranian material in both colour and durability—is sometimes found, most American turquoise is of a low grade (called "chalk turquoise"); high iron levels mean greens and yellows predominate, and a typically friable consistency precludes use in jewelery in the turquoise's untreated state. Arizona is currently the most important producer of turquoise by value, with the vivid Bisbee Blue being a good example of the state's natural endowment; much of the Arizona material is recovered as a byproduct of copper mining.

Nevada is the country's other major producer, with more than 120 mines which have yielded significant quantities of turquoise. Unlike elsewhere in the US, most Nevada mines have been worked primarily for their gem turquoise and very little has been recovered as a byproduct of other mining operations. Nevada turquoise is found as nuggets, fracture fillings and in breccias as the cement filling interstices between fragments. Because of the geology of the Nevada deposits, a majority of the material produced is hard and dense, being of sufficient quality that no treatment or enhancement is required. While nearly every county in the state has yielded some turquoise, the chief producers are in Lander and Esmerelda Counties. Most of the turquoise deposits in Nevada occur along a wide belt of tectonic activity that coincides with the state's zone of thrust faulting. It strikes about N15E and extends from the northern part of Elko County, southward down to the California border southwest of Tonopah. Nevada has produced a wide diversity of colours and mixes of different matrix patterns, with turquoise from Nevada coming in various shades of blue, blue-green, and green. Nevada produces some unique shades of bright mint to apple to neon yellow green. Some of this unusually coloured turquoise may contain significant zinc and iron, which is the cause of the beautiful bright green to yellow-green shades. Some of the green to green yellow shades may actually be Variscite or Faustite, which are secondary phosphate minerals similar in appearance to turquoise. A significant portion of the Nevada material is also noted for its often attractive brown or black limonite veining, producing what is called "spiderweb matrix". While a number of the Nevada deposits were first worked by Native Americans, the total Nevada turquoise production since the 1870s has been an estimated at more than 600 tons, including nearly 400 tons from the Carico Lake mine. In spite of increased costs, small scale mining operations continue at a number of turquoise properties in Nevada, including the Godber, Orvil Jack and Carico Lake Mines in Lander County, the Pilot Mountain Mine in Mineral County, and several properties in the Royston and Candelaria areas of Esmerelda County.^[8]

Untreated turquoise, Nevada USA. Rough nuggets from the McGuinness Mine, Austin; Blue and green cabochons showing spiderweb, Bunker Hill Mine, Royston

In 1912, the first deposit of distinct, single-crystal turquoise was discovered in Lynch Station, Campbell County, Virginia. The crystals, forming a druse over the mother rock, are very small; 1 mm (0.04 inches) is considered large. Until the 1980s Virginia was widely thought to be the only source of distinct crystals; there are now at least 27 other localities.^[9] The specimens are highly valued by collectors.

In an attempt to recoup profits and meet demand, some American turquoise is treated or enhanced to a certain degree. These treatments include innocuous waxing and more controversial procedures, such as dyeing and impregnation (see Treatments). There are however, some American mines which produce materials of high enough quality that no treatment or alterations are required. Any such treatments which have been performed should be disclosed to the buyer on sale of the material.

[edit] Other sources

China has been a minor source of turquoise for 3,000 years or more. Gem-quality material, in the form of compact nodules, is found in the fractured, silicified limestone of Yunxian and Zhushan, Hubei province. Additionally, Marco Polo reported turquoise found in present-day Sichuan. Most Chinese material is exported, but a few carvings worked in a manner similar to jade exist. In Tibet, where green turquoise has long been appreciated, gem-quality deposits purportedly exist in the mountains of Derge and Nagari-Khorsum in the east and west of the region respectively^[10].

Other notable localities include: Afghanistan; Australia (Victoria and Queensland); northern Chile (Chuquicamata); Cornwall; Saxony; Silesia; and Turkestan.

[edit] History of use

Trade in turquoise crafts, such as this freeform pendant dating from 1000–1040 CE, is believed to have brought the Ancestral Puebloans of the Chaco Canyon great wealth.

The pastel shades of turquoise have endeared it to many great cultures of antiquity: it has adorned the rulers of Ancient Egypt, the Aztecs (and possibly other Pre-Columbian Mesoamericans), Persia, Mesopotamia, the Indus Valley, and to some extent in ancient China since at least the Shang Dynasty.^[11] Despite being one of the oldest gems, probably first introduced to Europe (through Turkey) with other Silk Road novelties, turquoise did not become important as an ornamental stone in the West until the 14th century, following a decline in the Roman Catholic Church's influence which allowed the use of turquoise in secular jewellery. It was apparently unknown in India until the Mughal period, and unknown in Japan until the 18th century. A common belief shared by many of these civilizations held that turquoise possessed certain prophylactic qualities; it was thought to change colour with the wearer's health and protect him or her from untoward forces.

The Aztecs inlaid turquoise, together with gold, quartz, malachite, jet, jade, coral, and shells, into provocative (and presumably ceremonial) mosaic objects such as masks (some with a human skull as their base), knives, and shields. Natural resins, bitumen and wax were used to bond the turquoise to the objects' base material; this was usually wood, but bone and shell were also used. Like the Aztecs, the Pueblo, Navajo and Apache tribes cherished turquoise for its amuletic use; the latter tribe believe the stone to afford the archer dead aim. Among these peoples turquoise was used in mosaic inlay, in sculptural works, and was fashioned into toroidal beads and freeform pendants. The Ancestral Puebloans (Anasazi) of the Chaco Canyon and surrounding region are believed to have prospered greatly from their production and trading of turquoise objects. The distinctive silver jewelry produced by the Navajo and other Southwestern Native American tribes today is a rather modern development, thought to date from circa 1880 as a result of European influences.

In Persia, turquoise was the de facto national stone for millennia, extensively used to decorate objects (from turbans to bridles), mosques, and other important buildings both inside and out, such as the Medresseh-I Shah Husein Mosque of Isfahan. The Persian style and use of turquoise was later brought to India following the establishment of the Mughal Empire there, its influence seen in high purity gold jewellery (together with ruby and diamond) and in such buildings as the Taj Mahal. Persian turquoise was often engraved with devotional words in Arabic script which was then inlaid with gold.

The iconic gold burial mask of Tutankhamun, inlaid with turquoise, lapis lazuli, carnelian and coloured glass.

Cabochons of imported turquoise, along with coral, was (and still is) used extensively in the silver and gold jewellery of Tibet and Mongolia, where a greener hue is said to be preferred. Most of the pieces made today, with turquoise usually roughly polished into irregular cabochons set simply in silver, are meant for inexpensive export to Western markets and are probably not accurate representations of the original style.

The Egyptian use of turquoise stretches back as far as the First Dynasty and possibly earlier; however, probably the most well-known pieces incorporating the gem are those recovered from Tutankhamun's tomb, most notably the Pharaoh's iconic burial mask which was liberally inlaid with the stone. It also adorned rings and great sweeping necklaces called pectorals. Set in gold, the gem was fashioned into beads, used as inlay, and often carved in a scarab motif, accompanied by carnelian, lapis lazuli, and in later pieces, coloured glass. Turquoise, associated with the goddess Hathor, was so liked by the Ancient Egyptians that it became (arguably) the first gemstone to be imitated, the fair semblance created by an artificial glazed ceramic product known as faience. (A similar blue ceramic has been recovered from Bronze Age burial sites in the British Isles.)

The French conducted archaeological excavations of Egypt from the mid-19th century through the early 20th. These excavations, including that of Tutankhamun's tomb, created great public interest in the western world, subsequently influencing jewellery, architecture, and art of the time. Turquoise, already favoured for its pastel shades since c. 1810, was a staple of Egyptian Revival pieces. In contemporary Western use, turquoise is most often encountered cut en cabochon in silver rings, bracelets, often in the Native American style, or as tumbled or roughly hewn beads in chunky necklaces. Lesser material may be carved into fetishes, such as those crafted by the Zuni. While strong sky blues remain superior in value, mottled green and yellowish material is popular with artisans. In Western culture, turquoise is also the traditional birthstone for those born in the month of December.

[edit] In Judeo-Christian scripture

Turquoise may have significance in Judeo-Christian scripture: In the Book of Exodus, the construction of a "breastplate of judgment" is described as part of the priestly vestments of Aaron (Exodus 28:15–30). Attached to the ephod, the breastplate (Hoshen) was adorned with twelve gemstones set in gold and arranged in four rows, each stone engraved with the name of one of the Twelve Tribes of Israel. Of the four stones in the third row, the first and second have been translated to be turquoise by various scholars and English bible versions (usually not having both as turquoise at the same time); many others disagree, however.^[12].

In regard to the first of these stones, the translation is based on the Septuagint rendering the identity of the stone as chrysolithos (the masoretic text calls it tarshish, which just refers to Tarshish, a place, and gives no clue to the gem in question); at the time it was written chrysolithos did not mean Chrysolite specifically, but only golden stone (chryso-lithos). Chrysolithos is considered by scholars to possibly mean Topaz, Chrysolite, yellow Jasper, yellow Serpentine, or Turquoise - the last of these on the basis that Turquoise contains golden flecks, and that targums identified the stone as being sea coloured. Scholars favour stones which are mostly yellow as being the more likely solution, and opaque stones (Jasper or Serpentine) as more likely than translucent ones, on the consideration of nearby stones in the Hoshen.

In regard to the second of these stones, the masoretic text calls it shoham, and the Septuagint calls it Beryllios (Beryl), though elsewhere it translates shoham as onychion (Onyx), or as smaragdos (green stone). Shoham is of uncertain meaning. Following the Septuagint, some people think the stone should be an onyx (and many more traditional English versions of the Bible take this translation), but scholars think that the stone is actually Malachite (because it is green like beryl and smaragdos, cloudy as beryl can be, and in bands like onyx).

Scholars also disagree as to which tribes of the Israelites each stone is meant to represent; traditional sources are in just as much disagreement.

[edit] Imitations

The Egyptians were the first to produce an artificial imitation of turquoise, in the glazed earthenware product faience. Later glass and enamel were also used, and in modern times more sophisticated ceramics, porcelain, plastics, and various assembled, pressed, bonded, and sintered products (composed of various copper and aluminium compounds) have been developed: examples of the latter include "Viennese turquoise", made from precipitated aluminium phosphate coloured by copper oleate; and "neolith", a mixture of bayerite and copper phosphate. Most of these products differ markedly from natural turquoise in both physical and chemical properties, but in 1972 Pierre Gilson introduced one fairly close to a true synthetic (it does differ in chemical composition owing to a binder used, meaning it is best described as a simulant rather than a synthetic). Gilson turquoise is made in both a uniform colour and with black "spiderweb matrix" veining not unlike the natural Nevada material.

Some natural blue to blue-green materials, such as this botryoidal chrysocolla with quartz drusy, are occasionally confused with, or used to imitate turquoise.

The most common imitation of turquoise encountered today is dyed howlite and magnesite, both white in their natural states, and the former also having natural (and convincing) black veining similar to that of turquoise. Dyed chalcedony, jasper, and marble is less common, and much less convincing. Other natural materials occasionally confused with or used in lieu of turquoise include: variscite and faustite^[13]; chrysocolla (especially when impregnating quartz); lazulite; smithsonite; hemimorphite; wardite; and a fossil bone or tooth called odontolite or "bone turquoise", coloured blue naturally by the mineral vivianite. While rarely encountered today, odontolite was once mined in large quantities—specifically for its use as a substitute for turquoise—in southern France.

These fakes are detected by gemmologists using a number of tests, relying primarily on non-destructive, close examination of surface structure under magnification; a featureless, pale blue background peppered by flecks or spots of whitish material is the typical surface appearance of natural turquoise, while manufactured imitations will appear radically different in both colour (usually a uniform dark blue) and texture (usually granular or sugary). Glass and plastic will have a much greater translucency, with bubbles or flow lines often visible just below the surface. Staining between grain boundaries may be visible in dyed imitations.

Some destructive tests may, however, be necessary; for example, the application of diluted hydrochloric acid will cause the carbonates odontolite and magnesite to effervesce and howlite to turn green, while a heated probe may give rise to the acrid smell so indicative of plastic. Differences in specific gravity, refractive index, light absorption (as evident in a material's absorption spectrum), and other physical and optical properties are also considered as means of separation. Imitation turquoise is so prevalent that it likely outnumbers real turquoise by a wide margin. Even material used in authentic Native American and Tibetan jewellery is often fake or, at best, heavily treated.

[edit] Treatments

Turquoise is treated to enhance both its colour and durability (i.e., increased hardness and decreased porosity). Historically, light waxing and oiling were the first treatments used in ancient times, providing a wetting effect, thereby enhancing the colour and lustre. This treatment is more or less acceptable by tradition, especially because treated turquoise is usually of a higher grade to begin with. Conversely, the later development of pressure impregnation of otherwise unsaleable chalky American material by epoxy and plastics (such as polystyrene) and water glass, also producing a wetting effect in addition to improving durability, are rejected by some as too radical an alteration^[14]. Plastic and water glass are technologically superior to oil and wax in that the former treatment is far more permanent and stable, and can be applied to material too chemically or physically unstable for oil or wax to provide sufficient improvement. Material treated with Plastic or water glass is termed "bonded" or "stabilized" turquoise. The epoxy binding technique was first developed in the 1950s and has been attributed to Colbaugh Processing of Arizona, a company that still operates today. The majority of American material is now treated in this manner although it is a costly process requiring many months to complete. Without such impregnation, most American mining operations would be unprofitable.

Oiled and waxed stones are prone to "sweating" under even gentle heat or if exposed to too much sun, and they may develop a white surface film or bloom over time. (With some skill, oil and wax treatments can be restored.) Likewise, the use of Prussian blue and other dyes, often in conjunction with bonding treatments, to enhance (that is, make uniform or completely change) colour is regarded as fraudulent by some purists^[14], especially since some dyes may fade or rub off on the wearer. Dyes have also been used to darken the veins of turquoise. Perhaps the most radical of treatments is "reconstitution", wherein fragments of fine turquoise material, too small to be used individually, are powdered and then bonded to form a solid mass. Much, if not all, of this "reconstituted" material is likely artificial with no natural components, or may have foreign filler material added to it (see Imitations section). Another treatment—the details of which remain undisclosed—is the so-called Zachery Process^[15], named after its developer, electrical engineer and turquoise trader James E. Zachery. This process claims to use only medium grade material at a minimum, leaving the turquoise harder and with a better colour and lustre.

Since finer turquoise is often found as thin seams, it may be glued to a base of stronger foreign material as a means of reinforcement. These stones are termed "Backed" and it is standard practice that all turquoise cut in the Southwestern United States is backed. Native indigenous peoples of this region, because of their considerable use and wearing of turquoise, found that backing increased the durability of the turquoise. They observed that if the stone was not backed it would, for the most part, end up cracking. Early backing materials were the casings of old model T batteries and progressed to old phonograph records and most recently to the use of epoxy steel resins. This is a very helpful way of determining the age of older Native American jewelry. Backing of turquoise is not known outside of the Native American and Southwestern United States jewelry trade. All turquoise cut for this trade is backed and any stones that are not backed are considered to have been prepared by the inexperienced or cut overseas. Valuated treated turquoise of the highest quality is not discounted because it is backed and indeed the process is expected for most American commercial gemstones.^{[citation needed]}

As is so often the case with any precious stones, full disclosure is frequently not given. It is therefore left to gemologists to detect these treatments in suspect stones using a variety of testing methods—some of which are necessarily destructive. For example, the use of a heated probe applied to an inconspicuous spot will reveal oil, wax, or plastic treatment with certainty.

[edit] Valuation and care

Slab of turquoise in matrix showing a large variety of different colouration

Richness of colour is the chief determiner of value in turquoise; generally speaking, the most desirable is a strong sky to "robin's egg" blue (in reference to the eggs of the American Robin); value decreases with the increase of green hue, lightening of colour, and mottling. In Tibet, however, a greener blue is said to be preferred. Whatever the colour, turquoise should not be excessively soft or chalky; even if treated, such lesser material (to which most turquoise belongs) is liable to fade or discolour over time and will not hold up to normal use in jewellery.

The mother rock or matrix in which turquoise is found can often be seen as splotches or a network of brown or black veins running through the stone in a netted pattern; this veining may add value to the stone if the result is complimentary, but such a result is uncommon. Such material is sometimes described as "spiderweb matrix"; it is most valued in the Southwest United States and Far East, but is not highly appreciated in the Near East where unblemished and vein-free material is ideal (regardless of how complimentary the veining may be). Uniformity of colour is desired, and in finished pieces the quality of workmanship is also a factor; this includes the quality of the polish and the symmetry of the stone. Calibrated stones—that is, stones adhering to standard jewellery setting measurements—may also be more sought after. Like coral and other opaque gems, turquoise is commonly sold at a price according to its physical size in millimetres rather than weight.

Turquoise is treated in many different ways, some more permanent and radical than others. Controversy exists as to whether some of these treatments should be acceptable, but one can be more or less forgiven universally: This is the light waxing or oiling applied to most gem turquoise to improve its colour and lustre; if the material is of high quality to begin with, very little of the wax or oil is absorbed and the turquoise therefore does not "rely" on this impermanent treatment for its beauty. All other factors being equal, untreated turquoise will always command a higher price. Bonded and "reconstituted" material is worth considerably less.

Being a phosphate mineral, turquoise is inherently fragile and sensitive to solvents; perfume and other cosmetics will attack the finish and may alter the colour of turquoise gems, as will skin oils, as will most commercial jewelry cleaning fluids. Prolonged exposure to direct sunlight may also discolour or dehydrate turquoise. Care should therefore be taken when wearing such jewels: cosmetics, including sunscreen and hairspray, should be applied before putting on turquoise jewellery, and they should not be worn to a beach or other sun-bathed environment. After use, turquoise should be gently cleaned with a soft cloth to avoid a build up of residue, and should be stored in its own container to avoid scratching by harder gems. Turquoise can also be adversely affected if stored in an airtight container.

[edit] See also

Gemology and Jewelry Portal

Wikimedia Commons has media related to:

Turquoise (mineral)

• List of minerals

[edit] Notes

1. ^ Hurlbut, Cornelius S.; Klein, Cornelis, 1985, Manual of Mineralogy, 20th ed., John Wiley and Sons, New York ISBN 0-471-80580-7
2. ^ ^{a b} Turquoise:turquoise mineral information and data. mindat.org. Retrieved on 04 October 2006.
3. ^ http://rruff.geo.arizona.edu/doclib/hom/turquoise.pdf Handbook of Mineralogy
4. ^ ^{a b} King, R. J. (2002). "Turquoise". Geology Today 18 (3): 110-111. Retrieved on 24 November 2004. 
5. ^ Microsoft ® Encarta ® 2007. © 1993-2006 Microsoft Corporation. All rights reserved.
6. ^ Answer of Answers.com site from Columbia university press encyclopedia
7. ^ Persian turquoise
8. ^ Minerals of Nevada - Nevada Bureau of Mines Special Pub. 31 Pages 78-81; 443-445
9. ^ Turquoise Crystal Localities. Element 51. Retrieved on 23 September 2006.
10. ^ "Turquoise – The Gemstone of Tibet ", Article by Gemmologist Martin Watson. Retrieved on 1 June 2007.
11. ^ China Exhibition. National Gallery of Art (1999). Retrieved on 23 September 2006.
12. ^ Navigating the Bible. Retrieved on 23 September 2006.
13. ^ U.S. Geological Survey article on Turquoise. Retrieved on 1 June 2007.
14. ^ ^{a b} "Turquoise", Article by Journalist Joseph A. Harriss. Retrieved on 1 June 2007.
15. ^ "Semi-Precious Gemstones - Turquoise", Kevin Hulsey Illustration, Inc.. Retrieved on 1 June 2007.

[edit] References

• British Museum (2000). Aztec turquoise mosaics. Retrieved November 15, 2004 from www.thebritishmuseum.ac.uk
• Dietrich, R. V. (2004). Turquoise. Retrieved November 20, 2004 from www.cst.cmich.edu/users/dietr1rv/turquoise.htm
• Hurlbut, Cornelius S.; Klein, Cornelis, 1985, Manual of Mineralogy, 20th ed., John Wiley and Sons, New York ISBN 0-471-80580-7
• King, R. J. (2002) Turquoise. Geology Today 18 (3), pp. 110-114. Retrieved November 24, 2004, from: www.blackwell-synergy.com/links/doi/10.1046/j.1365-2451.2002.00345.x/full/
• Pogue, J. E. (1915). The turquoise: a study of its history, mineralogy, geology, ethnology, archaeology, mythology, folklore, and technology. National Academy of Sciences, The Rio Grande Press, Glorieta, New Mexico. ISBN 0-87380-056-7
• Schadt, H. (1996). Goldsmith's art: 5000 years of jewelry and hollowware. Arnoldsche Art Publisher, Stuttgard, New York. ISBN 3-925369-54-6
• Schumann, W. (2000). Gemstones of the world, revised edition. Sterling Publishing. ISBN 0-8069-9461-4
• USGS (2002). Turquoise. An overview of production of specific U.S. gemstones. U.S. Bureau of Mines Special Publication 14-19. Retrieved November 15, 2004 from http://minerals.usgs.gov/minerals/pubs/commodity/gemstones/sp14-95/turquoise.html
• Webster, R. (2000). Gems: Their sources, descriptions and identification (5th ed.), pp. 254-263. Butterworth-Heinemann, Great Britain. ISBN 0-7506-1674-1

Retrieved from "http://en.wikipedia.org/wiki/Turquoise"

Categories: All articles with unsourced statements | Articles with unsourced statements since June 2007 | Phosphate minerals | Aluminium minerals | Copper minerals | Gemstones

درباره فیروزه

فیروزه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد.

برای دیگر کاربرهای نام فیروزه به فیروزه (ابهام‌زدایی) رجوع نمائید.

فیروزه
کلیات
رده	کانی
فرمول	CuAl6(PO4)4(OH)8·5H2O
ویژگی‌ها
رنگ	آبی، سبزآبی، سبز
حالت بلوری	توپر، ریزگره‌دار
ساختار	کج‌وجهی (تریکلینیک)
چگالی ویژه (Specific Gravity)	2.6-2.9
حل‌شدن	محلول در HCl

فیروزه یک کانی کمیاب و ارزشمند آبی نزدیک به سبز است که خواهان فراوانی دارد. این کانی به‌دست فیروزه‌تراشان شکل داده می‌شود و به عنوان نگین برای انگشتر، گردنبند، گوشواره و دیگر جواهرات به کار می‌رود.

پیش‌تر این کانی تنها از سنگ فیروزه به دست می‌آمد ولی امروزه همانند دیگر کانی‌ها مصنوعی نیز فرآوری می‌شود به گونه‌ای که حتی تشخیص طبیعی یا مصنوعی بودن آن برای کارشناسان نیز بسیار دشوار است.

 

 فیروزه در ایران

نامورترین و پرخواهان‌ترین فیروزه در ایران فیروزه نیشابور است و مهم‌ترین معدن فیروزه در ایران در شهرستان نیشابور می‌باشد که از بیش از 2000 سال پیش استخراج می‌شده است.معدن این فیروزه در نزدیکی روستای معدن نیشابور است و از سطح زمین 2012 متر بلندی دارد.

به سبب وجود این معدن در نیشابور، شهر فیروزه را به عنوان یکی از القاب نیشابور آورده‌اند[1] هرچند که شهرفیروزه نام دیگر شهر بزغان که یکی از شهرهای شهرستان نیشابور است؛ می‌باشد. فیروزه یکی از ره‌آوردهای نیشابور به شمار آمده و فروشگاه‌های فراوانی در بخش‌های سیاحتی شهر نیشابور و مشهد این فیروزه را به شکل‌های گوناگون عرضه می‌کنند. افزون بر آن‌ها رنگ فیروزه‌ای یک رنگ نمادین برای نیشابور تلقی شده‌است و در دهه 1370 هجری از سوی شهرداری تلاش‌هایی برای فیروزه‌ای کردن رنگ دیوارها و مغازه‌های خیابان‌های اصلی شهر نیز انجام گرفت.

 جستارهای وابسته

• فهرست کانی‌ها
• ره‌آورد شهرهای ایران

 منابع

• Wikipedia Contributors, Turquoise, http://en.wikipedia.org/wiki/Turquoise
• [2]
• موسیقی کیهان کلهر به نام آبی مانند شب‌های فیروزه‌ای نیشابور در پروژه موسیقی راه ابریشم که نمادین بودن رنگ فیروزه‌ای را برای نیشابور تایید می‌کند.